Wiceminister podkreślił, że intencją autorów ustawy było przyznanie prawa do świadczenia tym cudzoziemcom, którzy chcą się z Polską związać - tutaj pracować, mieszkać i wychowywać dzieci.

W ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, która wprowadziła program "Rodzina 500 plus", zapisano, że świadczenie wychowawcze przysługuje kilku kategoriom cudzoziemców.

Po pierwsze są to osoby, do których stosuje się przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, czyli - jak przypomniał Marczuk - obywatele Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Szwajcarii. - Oni mogą otrzymywać 500 plus na takich zasadach, jak Polacy otrzymują świadczenia rodzinne za granicą. Czyli jeśli pracują w Polsce i tu przebywają. Miejscem pierwszeństwa otrzymywania świadczenia jest miejsce pracy - wyjaśnił.

Podkreślił, że są to takie same zasady, jakie obowiązują Polaków, gdy jadą do pracy za granicę. - Gdy np. tata pracuje w Wielkiej Brytanii, mama zostaje w Polsce i nie pracuje, to tata ma prawo ubiegać się o tzw. child benefit w Wielkiej Brytanii - powiedział Marczuk.

Kolejną grupą cudzoziemców uprawnioną do świadczenia z programu 500 plus są osoby spoza UE, jeżeli wynika to z wiążących Polskę dwustronnych umów międzynarodowych o zabezpieczeniu społecznym. - Z tym, że na razie, jeśli chodzi o te świadczenia rodzinne, jest to pusty zapis, nie mamy dwustronnych umów - zaznaczył wiceminister.

Prawo do świadczenia wychowawczego mają również osoby z zezwoleniami na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji oraz cudzoziemcy, którzy mają prawo do pobytu w Polsce z adnotacją "dostęp do rynku pracy" przynajmniej na pół roku. W obu tych przypadkach muszą mieszkać w Polsce wraz z rodzinami. - Uwzględnialiśmy w tej kwestii uwagi MSWiA, naszą intencją jest, żeby 500 plus było wypłacane osobom, które zdecydują się na stałe zostać, związać z Polską  - podkreślił.

Jeśli chodzi o uchodźców, to - jak zaznaczył Marczuk - podlegają oni tym samym regułom, co cudzoziemcy spoza UE – muszą mieć prawo do pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", zamieszkiwać w Polsce z rodzinami. Dotyczy to osób, które już uzyskały w naszym kraju status uchodźcy, osoby starające się o to, objęte są innymi formami wsparcia.

W ramach programu "Rodzina 500 plus" wypłacane jest świadczenie wychowawcze w wysokości 500 zł miesięcznie na każde drugie i kolejne dziecko, a w mniej zamożnych rodzinach również na pierwsze (w przypadku dochodu poniżej 800 zł netto na osobę, lub 1200 zł dla rodzin wychowujących dziecko niepełnosprawne).

Realizacja programu to zadanie samorządów, przyjmowaniem wniosków i wypłatą świadczeń zajmują się gminy. Wnioski można składać m.in. w urzędach i przez internet. Dotychczas złożono ich ponad 1,8 mln, w tym blisko 1,4 mln w gminach, a ponad 443 tys. online.

Marczuk podkreślił, że wniosków będzie najprawdopodobniej więcej niż osób uprawnionych, ponieważ część osób zrobiła błędy, więc składa wniosek po raz drugi, zapewne będą też składane przez osoby nieuprawnione, ale na pewno - jak ocenił - dotychczas wpłynęły już wnioski od ponad połowy uprawnionych.

Na złożenie pierwszego wniosku są trzy miesiące. Aby otrzymać świadczenie z wyrównaniem od 1 kwietnia, trzeba złożyć wniosek do 1 lipca (włącznie).