Spotkanie – jak zapowiadano – ma być okazją do rozmowy o tym, "co dzieje się wokół i w samym Trybunale Konstytucyjnym". Strona prezydencka przekazała, że nie będzie "kładła swojej propozycji" ws. Trybunału.
Spotkanie w Belwederze bez Lewicy i KO
W poniedziałek w Belwederze nie pojawili się przedstawiciele Lewicy i Koalicji Obywatelskiej. Obecni natomiast są politycy: Polskiego Stronnictwa Ludowego, Polski 2050, Razem, Konfederacji, Konfederacji Korony Polskiej, Prawa i Sprawiedliwości, Rozwoju Plus oraz koła senackiego Nowa Polska-Centrum.
PSL reprezentują szef klubu Krzysztof Paszyk oraz wiceszefowa klubu Magdalena Sroka; Polskę 2050 - wiceszef klubu Paweł Śliz i wiceminister cyfryzacji Michał Gramatyka; Razem – szefowa koła Marcelina Zawisza; Konfederację Korony Polskiej – Włodzimierz Skalik; PiS – szef klubu Mariusz Błaszczak i wiceprezes partii Przemysław Czarnek; Rozwój Plus – wiceszefowie klubu Paweł Jabłoński i Krzysztof Szczucki; koła senackiego Nowa Polska-Centrum – sekretarz generalny partii Nowa Polska Krzysztof Koman.
Leśkiewicz o "cynicznej grze" Tuska ws. TK
Rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz ocenił przed rozpoczęciem spotkania, że w Belwederze pojawili się "przedstawiciele sojuszu konstytucyjnego uzdrowienia", którymi są jego zdaniem "ci, którzy chcą rozmawiać o uzdrowieniu sytuacji” w TK i o naprawie tej sytuacji, którą, jak stwierdził, "zepsuł premier Donald Tusk".
Jak się mają do stanu faktycznego zaproszenia pana premiera Donalda Tuska, który swoje zaproszenie skierował do pana prezydenta Karola Nawrockiego, kiedy dzisiaj na spotkanie konsultacyjne do Belwederu nie przychodzi żaden z przedstawicieli Koalicji Obywatelskiej? – pytał Leśkiewicz.
Jego zdaniem zaproszenie do rozmowy składane przez premiera "było wyłącznie cyniczną grą polityczną" i nie miało "żadnego związku z chęcią naprawy sytuacji" w TK.
Zaproszenia dla wszystkich klubów i kół parlamentarnych
O zwołaniu przez prezydenta Karola Nawrockiego poniedziałkowego spotkania poinformował w czwartek jego rzecznik Rafał Leśkiewicz. Do prowadzenia spotkania wyznaczony został szef KPRP Zbigniew Bogucki. W piątek strona prezydencka przekazała, że zaproszenie na spotkanie dostali przedstawiciele "wszystkich klubów i kół parlamentarnych".
Poniedziałkowe spotkanie nie jest pierwszą inicjatywą prezydencką ws. rozmów z siłami parlamentarnymi o rozwiązaniu kryzysu w Trybunale. W sobotę 31 października prezydent odbył serię spotkań z liderami ugrupowań parlamentarnych w tej sprawie.
Zamieszanie wokół TK
Stało się to dzień po tym, jak przedstawiciele grupy wybranej w tej kadencji Sejmu na sędziów TK przekazali informację, że Anna Korwin-Piotrowska jako najstarszy stażem sędzia została kierującą Trybunałem Konstytucyjnym i wydała zarządzenie o przerwie w czynnościach prezesa TK Bogdana Święczkowskiego i wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego.
Przed siedzibą TK nasilił się wówczas protest; przyjechał tam wtedy m.in. Bogdan Święczkowski, który oświadczył, że jako prezes TK jest jedynym administratorem budynku Trybunału, a „wszelkie decyzje podejmowane przez uzurpatorów są bezprawne od początku do końca”.
W związku z sytuacją w TK prezydent przerwał wówczas podróż do Senegalu i późnym wieczorem wrócił do Warszawy, gdzie spotkał się m.in. z I prezesem Sądu Najwyższego Zbigniewem Kapińskim, a następnie przyjechał do siedziby TK.
Na zwołanych 31 października przez prezydenta konsultacjach z udziałem przedstawicieli sił parlamentarnych udział wzięli liderzy: PSL, Polski 2050, PiS-u, Rozwoju Plus, Razem i Konfederacji. Prezydentowi proponowano m.in. reset Trybunału, przedstawiono także koncepcję utworzenia rządu technicznego. Z prezydentem nie rozmawiali natomiast przedstawiciele Koalicji Obywatelskiej, Lewicy i klubu Centrum.
Po tych wydarzeniach w wieczornym orędziu premier Donald Tusk oświadczył, że Sejm obecnej kadencji wybrał nowych sędziów TK, ale prezydent nie odebrał od części z nich ślubowania, prezes Święczkowski uniemożliwiał im podjęcie pracy, a kiedy po wielu tygodniach czekania postanowili podjąć obowiązki, "zostali zaatakowani".
Projekt "resetu konstytucyjnego"
Na początku listopada PSL przedstawił projekt zmiany konstytucji, zakładający wygaszenie kadencji obecnych sędziów TK, wniosek z kandydatami na sędziów składany za zgodą prezydenta, a następnie jednorazowe wyłonienie nowego 15-osobowego składu TK większością 3/5 głosów przez Zgromadzenie Narodowe, przy czym po pięciu sędziów wybrano by na 3, 6 i 9 lat. Do złożenia projektu ustawy o zmianie konstytucji potrzebne są podpisy co najmniej 92 posłów.
Dzień po przedstawieniu inicjatywy PSL podjął decyzję o powołaniu zespołu parlamentarnego, który ma się zająć "odnową Trybunału Konstytucyjnego". Wstępne poparcie dla pomysłu PSL ws. "resetu konstytucyjnego" i zespołu parlamentarnego w tej sprawie zadeklarowali politycy z klubów: Konfederacji, Rozwoju Plus, Polski 2050 i koła Razem. KO i Lewica nie planują natomiast udziału w zespole; klub Centrum nie podjął jeszcze decyzji, a PiS zapowiedział założenie własnego zespołu.
Projekt "resetu konstytucyjnego" na początku października przedstawili również posłowie Rozwoju Plus. Zaproponowali oni: przeniesienie obecnych sędziów TK w stan spoczynku, redukcję składu Trybunału do 12 sędziów wybieranych większością 3/5 głosów na maksymalnie 12-letnie kadencje oraz prawo prezydenta do rozwiązania Sejmu w razie klinczu ws. wyboru sędziów TK.
Zmiana konstytucji jest trudna do przeprowadzenia, ponieważ wymaga większości co najmniej 2/3 głosów w Sejmie oraz większości bezwzględnej w Senacie. Z inicjatywą zmiany ustawy zasadniczej może wystąpić prezydent, Senat lub co najmniej 1/5 ustawowej liczby posłów. Senat ma 60 dni na rozpatrzenie uchwalonej przez Sejm nowelizacji i nie może wprowadzać do niej poprawek.
Dziennikarz, redaktor i korektor z wieloletnim stażem.