Przekształcenie najmniejszych sądów w wydziały zamiejscowe większych jednostek resort zapowiada od początku 2012 r. Zmiany - które miałyby wejść w życie od 2013 r. - mają, w zamierzeniach ministerstwa, służyć lepszemu wykorzystaniu kadry sędziowskiej. Według planów 79 sądów rejonowych miałoby zostać przekształconych w wydziały zamiejscowe większych jednostek.
Reorganizacja wzbudziła sprzeciw niektórych samorządów i części sędziów. Zdaniem PSL doprowadzi to do spadku znaczenia powiatów, a w konsekwencji może oznaczać nawet ich późniejsze zniesienie. Dlatego Stronnictwo zaproponowało obywatelski projekt zmian w prawie, który miałby zablokować takie zmiany. Według tej partii lepszą organizację pracy sądów można zapewnić bez ich łączenia m.in. poprzez przenoszenie do innych sądów spraw niewymagających osobistego stawiennictwa lub możliwość czasowego delegowania sędziów do sądów, które mają problemy z terminowym rozpatrywaniem spraw.
Ponadto ludowcy chcą, by Trybunał Konstytucyjny zbadał przepisy, na mocy których minister może dokonywać reorganizacji sądów. Poselski wniosek w tej sprawie trafił do TK w czerwcu. Kwestionowane jest w nim uprawnienie ministra sprawiedliwości z Prawa o ustroju sądów powszechnych pozwalające na tworzenie i znoszenie sądów oraz ustalanie ich siedzib i obszarów właściwości w drodze rozporządzenia.
W większości miast niedzielna zbiórka podpisów rozpoczęła się w południe. - powiedział PAP starosta z Dąbrowy Tarnowskiej (woj. małopolskie) Tadeusz Kwiatkowski. Dodał, że lokalna społeczność obawia się, że reforma może być pierwszym krokiem do likwidacji innych instytucji w powiecie.
W Miechowie (woj. małopolskie) wolontariusze zaczęli zbierać podpisy już od rana. - powiedział starosta miechowski Marian Gamrat. Jak wyjaśnił, akcja została zorganizowana wspólnie z komitetem obrony sądu, który powstał w Miechowie i w skład którego wchodzą przedstawiciele wszystkich ugrupowań politycznych. - zaznaczył.
Z kolei w ponad 12-tysięcznym Strzelinie (woj. dolnośląskie) w ciągu godziny od rozpoczęcia w południe akcji zbierania podpisów inicjatywę poparło około 170 mieszkańców tej miejscowości. Jak ocenił w rozmowie z PAP przewodniczący zarządu PSL w powiecie strzelińskim Eugeniusz Chrzan, akcja cieszyła się dużym zainteresowaniem. - powiedział.
W Choszcznie (woj. zachodniopomorskie) do akcji włączyli się m.in. pracownicy miejscowego sądu. - powiedziała PAP prezes Sądu Rejonowego w Choszcznie sędzia Monika Smoczyk. Dodała, że istotnym argumentem za pozostawieniem siedziby sądu rejonowego w Choszcznie jest to, że w tym mieście funkcjonuje także areszt śledczy, co ułatwia współpracę obu jednostek.
Podpisy na centralnym placu miasta były zbierane także w Sławnie (woj. zachodniopomorskie). Prezes tamtejszego zarządu PSL, członek zarządu województwa zachodniopomorskiego Jan Krawczuk powiedział PAP, że pomysł resortu sprawiedliwości jest zły, bo
Projekt rozporządzenia reorganizującego sądy cały czas podlega konsultacjom. Według resortu podpisanie rozporządzenie przez ministra jest możliwe jeszcze w lipcu.
- informowało już wcześniej MS. Dodawało, że zmiana nie pociągnie negatywnych skutków społecznych, bo sądy pozostaną w dotychczasowych miejscowościach, tylko niektóre staną się oddziałami zamiejscowymi. Minister sprawiedliwości podkreślał już wielokrotnie, że po reformie nie zniknie żaden wydział ani etat sędziowski, a obywatele będą mogli wszystkie sprawy - tak jak do tej pory - rozstrzygać w dawnych miejscach.
- mówił natomiast w sobotę prezes PSL, wicepremier Waldemar Pawlak.
