W opublikowanej "Białej księdze" pierwiastków ziem rzadkich Chińczycy odrzucają oskarżenia o stosowanie praktyk monopolistycznych w handlu międzynarodowym.
W księdze, będącej rodzajem raportu o warunkach wydobycia i handlu tych surowców, sporządzonym przez chińską Radę Państwa napisano, że Chiny pokrywają ponad 90 proc. światowego zapotrzebowania na pierwiastki ziem rzadkich i dysponują 23 proc. ich globalnych zasobów. Mimo monopolistycznej pozycji, rząd chiński deklaruje przestrzeganie warunków sprawiedliwego handlu.
Władze chińskie oczekują od rozwiniętych krajów świata współpracy w dziedzinie eksploracji złóż, stwarzają dobre warunki inwestycyjne i zachęcają firmy zagraniczne do współpracy, zwłaszcza w dziedzinie poprawy warunków ochrony środowiska przy wydobyciu tych ważnych dla zaawansowanych technologii surowców.
W osobnym rozdziale "Białej księgi" władze Chin apelują do krajów rozwiniętych o większe inwestycje, mające na celu recykling pierwiastków ziem rzadkich. Jest to wprawdzie drogie, ale w dłuższej perspektywie opłacalne i przyjazne środowisku naturalnemu.
Chińczycy od kilku lat oskarżani są o stosowanie praktyk monopolistycznych w eksporcie pierwiastków ziem rzadkich. Ceny tych minerałów w ciągu ostatnich kilku lat wzrosły 10-krotnie. WTO rozważa podjęcie presji na Chiny w celu zaprzestania tej polityki na wniosek USA, krajów EU i Japonii, złożony w marcu tego roku. Przedmiotem krytyki stały się zasady eksportu 17 minerałów. Kraje EU domagają się od Chin odstąpienia od ustalania ograniczeń eksportowych i odejścia od polityki zaporowych ceł wywozowych. Praktyki te są zaprzeczeniem wolnego rynku i stawiają przedsiębiorstwa europejskie w niekorzystnej sytuacji. Głos w sprawie zabrał również prezydent USA, oceniając, że chińska polityka eksportowa jest zaporą dla rozwoju produkcji amerykańskiej.
Pierwiastki ziem rzadkich, jak itr, lantan, europ i cer są niezbędne w produkcji wielu zaawansowanych technologicznie elementów elektronicznych, takich jak ekrany LCD, telefony komórkowe, i wyrobie ogniw akumulatorowych. Chiny od kilku lat ograniczyły wywóz samych surowców i w zamian próbują zwiększyć eksport gotowych produktów. Dla złagodzenia powstałych trudności, Niemcy podpisali kontrakt na import tych minerałów z Kazachstanu, a Amerykanie otwierają ponownie zamknięte wcześniej kopalnie w Kalifornii.
W 2011 Chiny wyeksportowały 14,7 tys. ton pierwiastków ziem rzadkich. Na 2012 r. chińskie Ministerstwo Handlu ustaliło wielkość pierwszej transzy eksportu na 10,56 tys. ton.
