Według danych UNHCR do Grecji przez morze dostaje się obecnie średnio około 100 nielegalnych migrantów dziennie, podczas gdy w październiku ubiegłego roku, w kulminacyjnym momencie kryzysu uchodźczego, było to nawet ok. 7 tys. osób dziennie. Drastyczny spadek liczby migrantów nastąpił po zamknięciu tzw. zachodniobałkańskiego szlaku migracyjnego, a następnie po zawarciu przez UE porozumienia z Turcją.
Według danych Rady UE, za datę zamknięcia szlaku zachodniobałkańskiego, kiedy kraje położone na nim przestały przepuszczać przez granice zmierzających do UE migrantów, uważa się 7 marca br. Z kolei 20 marca zawarto porozumienie UE-Turcja, zgodnie z którym Ankara wzmocniła kontrolę granic morskich i walkę z przemytnikami ludzi oraz przyjmuje z powrotem wszystkich migrantów, którzy nielegalnie przedostali się z tureckiego terytorium do Grecji, także syryjskich uchodźców. Według unijnych źródeł około 50 proc. migrantów przeprawiających się z Turcji do Grecji to uchodźcy, a pozostali są migrantami ekonomicznymi.
Także na mocy porozumienia do UE przesiedlono dotąd około 1700 Syryjczyków bezpośrednio z Turcji.
W porównaniu z 2015 rokiem niemal nie zmieniła się liczba migrantów docierających nielegalnie do Włoch przez Morze Śródziemne. Według najnowszych danych Rady UE w 2016 roku było to łącznie 131 860 osób. W zdecydowanej większości są to migranci ekonomiczni.
Głównym krajem tranzytowym jest Libia, skąd wypływają łodzie przemytników ludzi. Najliczniejsi wśród imigrantów przedostających się do Włoch są Nigeryjczycy (19 proc.), Erytrejczycy (13 proc.), Sudańczycy, obywatele Gambii i Wybrzeża Kości Słoniowej (po 7 proc.).
Zazwyczaj statki i łodzie szmuglujące nielegalnych migrantów przechwytywane są przez inne jednostki, które przejmują uratowanych na morzu ludzi i transportują ich do Włoch. Według unijnych źródeł w ten sposób do Włoch dostaje się blisko 90 proc. nielegalnych migrantów próbujących przeprawy przez Morze Śródziemne.
Bardzo często akcje ratunkowe przeprowadzają okręty uczestniczące w unijnych misjach patrolowania granic morskich: Tryton, Sophia i Posejdon. W tym roku jednostki biorące udział w tych trzech operacjach uratowały na morzu 90 tys. osób. Oficjalna liczba ofiar śmiertelnych i zaginionych podczas nielegalnych przepraw przez Morze Śródziemne to 3169.
