W lutym 2025 roku dwoje czeskich turystów wybrało się na wędrówkę w okolicach szczytu Zvičina na Podgórzu Karkonoskim. Podczas spaceru natknęli się na ukryty w ziemi pojemnik. Wewnątrz znaleźli prawdziwą fortunę: 598 złotych monet, ponad 30 tabakier oraz drogocenną biżuterię. Przedmioty pochodzą z XIX i XX wieku. Jak podaje Onet za czeskimi mediami, autentyczność kruszcu potwierdził już urząd probierczy.
Rekordowa nagroda zamiast skromnego znaleźnego
Zazwyczaj znalazca zabytków w Czechach może liczyć na 10 proc. ich wartości. W tym przypadku urzędnicy zastosowali jednak inny przepis. Ponieważ skarb składa się głównie z czystego złota (ponad 5,2 kg), prawo pozwala na wypłatę nagrody odpowiadającej 100 proc. wartości kruszcu z dnia odkrycia.
Regionalny departament kultury wyliczył nagrodę na 11,7 mln koron czeskich, czyli około 2 mln złotych. To absolutny rekord w historii Republiki Czeskiej. Poprzedni rekordowy bonus za znalezione srebrne monety wynosił zaledwie 350 tys. złotych.
Dlaczego wypłata jest tak wysoka?
Na wysokość nagrody wpłynęła sytuacja na światowych rynkach. Jak podaje Onet za czeskimi mediami, gubernator Petr Koleta zauważył, że cena złota wzrosła trzykrotnie w ciągu ostatnich trzech lat. Gdyby turyści znaleźli skrzynię dekadę temu, ich nagroda byłaby o dwie trzecie niższa. Radni województwa oficjalnie zatwierdzili już tę gigantyczną kwotę.
Tajemnica ukrytego złota
Eksperci wciąż głowią się, kto i dlaczego ukradł lub schował te kosztowności. Najmłodsza moneta w zestawie pochodzi z 1921 roku, co oznacza, że skarb ukryto po tej dacie. Historycy wskazują na dwa możliwe scenariusze:
- Ucieczka przed II wojną światową: Czesi lub Żydzi mogli ukrywać majątki przed wkroczeniem Niemców.
- Wysiedlenia z 1945 roku: Niemcy opuszczający tereny przygraniczne mogli zakopywać kosztowności z nadzieją na powrót.
Skarb trafi na wystawę
Obecnie drogocenne przedmioty znajdują się w depozycie Muzeum Czech Wschodnich w Hradcu Králové. Dyrektor placówki, Petr Grulich, przyznaje, że nigdy wcześniej nie widział tak potężnego znaleziska. Konserwatorzy odnawiają teraz zabytkowe tabakiery i biżuterię. Gdy skończą prace, muzeum udostępni "skarb stulecia" wszystkim zwiedzającym.
