Wiadomości - Historia

Strzały z niemieckiego pancernika szkolnego Schleswig-Holstein stały się symbolem rozpoczęcia II wojny światowej. Oto archiwalne niemieckie zdjęcia z ataku na polską składnicę na Westerplatte.

Adolf Hitler wszystko dokładnie zaplanował. Sprytna prowokacja miała przekonać Zachód, że to Polacy rozpoczęli wojnę. Głównym punktem tajnego planu był atak radiostację w Gliwicach. Wszystko rozegrało się 31 sierpnia 1939 roku wieczorem.

Niemcy będą obchodzić Dzień Pamięci o Wypędzonych. Zdecydowały o tym władze w Berlinie. Ustanowienia takiego dnia od lat domagali się przedstawiciele Związku Wypędzonych.

75 lat temu uzgodniono szczegóły rozbioru Polski. W Moskwie 23 sierpnia 1939 roku ministrowie spraw zagranicznych III Rzeszy i Związku Radzieckiego zawarli porozumienie i podzieli terytorium naszego kraju.

Ten pakt oficjalnie był układem o nieagresji między III Rzeszą a Związkiem Radzieckim. Jednak jego tajny aneks przypieczętował los Polski i dzielił Europę Wschodnią między dwóch dyktatorów. Dzięki temu dokumentowi Hitler mógł bezkarnie zaatakować Polskę.

To nie tyle zbiór archiwalnych fotografii, co raczej żywy fotoreportaż z walczącej Warszawy, przedstawiający z bliska jej bohaterów i pokazujący przejmującą, powolną agonię miasta. Na jednym ze zdjęć sanitariuszka nakłada makijaż w odbiciu lusterka niemieckiego samochodu, na innym powstańcy śmieją się, pokazując zdobyczną broń, przed barykadami odbywają się zaimprowizowane zaślubiny. Na kolejnych fotografiach wychudzeni żołnierze wychodzą z kanałów, spod ruin wystaje ciało ofiary nalotów, piękne budynki Paryża Północy - jak nazywano Warszawę - obracają się w gruzy.

"Operacja Dunaj", czyli inwazja wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację ruszyła w nocy z 20 na 21 sierpnia 1968 roku. W najeździe na naszych południowych sąsiadów brało udział 28,6 tysiąca polskich żołnierzy. Ogółem w operacji wzięło udział od 175 tys. do 500 tys. żołnierzy państw Układu Warszawskiego: radzieckich, bułgarskich, NRD i węgierskich. Zaniepokojenie w Związku Radzieckim i państwach z nim związanych wywołały wydarzenia, jakie miały miejsce wiosną 1968 roku w Czechosłowacji oraz polityka "socjalizmu z ludzką twarzą". Bilans związanych z interwencją strat to 94 ofiary śmiertelne, z tego 53 osoby zostały zastrzelone z broni palnej, 38 zginęło w wypadkach pod kołami transporterów lub gąsienicami czołgów, a trzy osoby utraciły życie w inny sposób. W żadnym z wypadków nie stwierdzono, by ofiary używały broni wobec obcych wojsk.

Stadion zamiast Pałacu Kultury, Witkacy obok Małysza, meczet, cerkwie i kościoły, wrzosowiska i salamandry obok ziemniaków i rysi – kancelaria premiera przygotowała autorską mapę obrazkową Polski na 25-lecie wolności. Każdy Polak może ją dostać za darmo.

Kilkakrotnie jeszcze jako minister obrony narodowej odwiedzał umocnienia w Świnoujściu. Od teraz będzie tu na zawsze, jako atrakcja turystyczna. Silikonowy generał Wojciech Jaruzelski stał się częścią ekspozycji Podziemnego Miasta na wyspie Wolin.

Sto lat temu z Krakowa wyruszyła, pod dowództwem Józefa Piłsudskiego, Pierwsza Kadrowa. Celem polskiego oddziału było oswobodzenie Warszawy. Zobacz archiwalne fotografie. 

Czyny "kata Woli", czyli Heinza Reinefartha, "nie będą już wymazywane z pamięci ani wypierane ze świadomości" - mówiła w czasie obchodów 70 rocznicy Powstania Warszawskiego burmistrz niemieckiego miasta Westerland, Petra Reiber. I prosiła Polaków o przebaczenie. Jednym z jej poprzedników jest właśnie Reinefarth.

70 lat temu powstańcy z „Zośki” śmiałym atakiem zdobyli obóz koncentracyjny w centrum Warszawy. KL Warschau był sprawnie działającą machiną śmierci.

Europa chciała tego konfliktu. Wojna, przekonywano, odświeża i wzmacnia narody. Jak puszczanie krwi przez lekarzy - mówi prof. Andrzej Chwalba,

Kiedy szła do Powstania Warszawskiego, miała 18 lat. Maria Stypułkowska-Chojecka, pseudonim Kama, była już jednak doświadczoną żołnierką. Brała między innymi udział w udanym, brawurowym zamachu, w którym zginął generał Franz Kutschera, dowódca SS i policji na dystrykt warszawski, zwany katem Warszawy. Relacja "Kamy" znajduje się w Archiwum Historii Mówionej Muzeum Powstania Warszawskiego.

Wzruszenie i duma z młodszych pokoleń. Takie uczucia towarzyszyły powstańcom podczas uroczystości z okazji 70. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego.

Bezkarni, wielu z nich dożyło swoich dni w spokoju. Kaci Warszawy odpowiedzialni za zbrodnie popełnione w czasie Powstania Warszawskiego nigdy nie stanęli za swoje czyny przed sądem. Niestety, niekiedy dlatego, że byli zbyt cenni dla aliantów...

Prezydent oddał hołd ofiarom ludobójstwa z czasów Powstania Warszawskiego. Bronisław Komorowski wziął udział w uroczystości na na Cmentarzu Powstańców Warszawy na Woli.

Tylko nieliczne rosyjskie media odnotowały 70. rocznicę Powstania Warszawskiego. Za to Rosjanie, z prezydentem Władimirem Putinem na czele, oddali hołd bohaterom I wojny światowej w setną rocznice jej wybuchu.

Powstańcze obchody na Powązkach spokojniejsze niż w poprzednich latach. Oprócz uczestników walk z 1944 roku i kombatantów pod pomnikiem Gloria Victis pojawili się m.in. prezydent, przebywający na zwolnieniu lekarskim premier, a także prezydent Warszawy i członkowie rządu.

O 17 w Warszawie rozległ się dźwięk syren. Jak co roku uczczono godzinę W - moment wybuchu Powstania Warszawskiego. Dziś mija 70 lat od tego wydarzenia.