Dziennik Gazeta Prawana logo

Archiwum Eissa w Belwederze. Znamy datę wystawy

20 lutego 2019, 11:32
Ten tekst przeczytasz w 2 minuty
Aleksander Ładoś
Aleksander Ładoś/Dziennik Gazeta Prawna
W Belwederze zostanie udostępniona dla zwiedzających wystawa dokumentów z Archiwum Eissa - podała Kancelaria Prezydenta. Archiwum jest jednym z największych zbiorów dokumentujących działania polskiej dyplomacji na rzecz ratowania Żydów przed Zagładą podczas II wojny światowej.

Zwiedzanie wystawy będzie możliwe w sobotę 23 lutego w godz. 11-16. Wejście od strony Pomnika Marszałka Józefa Piłsudskiego.

Osoby zwiedzające proszone są o zabranie dokumentu tożsamości ze zdjęciem. Kancelaria Prezydenta przypomina, że "na teren Belwederu nie można wnosić niebezpiecznych przedmiotów, pojemników z płynami, dużych toreb, plecaków (nie ma możliwości przechowywania rzeczy)".

Po raz pierwszy w Polsce prezentacja wystawy odbyła się 12 lutego w Belwederze z udziałem prezydenta Andrzeja Dudy.

Nazwa archiwum pochodzi od nazwiska Chaima Eissa, pochodzącego z Ustrzyk zuryskiego kupca, który był członkiem tzw. Grupy Berneńskiej. Sprawę jako pierwszy w Polsce opisał "Dziennik Gazeta Prawna". Grupa ta – pod kierownictwem polskiego ambasadora w Szwajcarii Aleksandra Ładosia – dostarczała Żydom mieszkającym w Polsce fałszywe paszporty południowoamerykańskie (m.in.: Paragwaju, Salwadoru, Boliwii, Peru, Haiti i Hondurasu). Chroniły one przed wywózką do niemieckich obozów zagłady. Według różnych szacunków, w sumie wydano ok. 4 tys. takich dokumentów. Liczba ocalonych pozostaje nieznana.

Kancelaria Prezydenta podała, że "Eiss dostarczał polskim dyplomatom listy Żydów, a potem przemycał sfałszowane dla nich paszporty do Generalnego Gubernatorstwa".

"Ocalałe oryginalne dokumenty jeden z jego potomków zawiózł do Izraela. To m.in. osiem sfałszowanych paragwajskich paszportów, listy osób do uratowania oraz korespondencja polskich dyplomatów i żydowskich organizacji" - napisano.

Dodano, że w skład archiwum wchodzi też oryginalna lista z kilkoma tysiącami nazwisk Żydów z gett, którzy w ten sposób próbowali się ratować z Zagłady. W pozyskanych materiałach jest również imienna lista dzieci z warszawskich sierocińców.

Kancelaria zwraca uwagę, że zbiory te zostały odzyskane przez Polskę po "ponadrocznych negocjacjach". Napisano, że "pomogła w tym m.in. opinia spadkobierców Chaima Eissa o tym, że miejsce archiwaliów jest w Polsce – w instytucjach dokumentujących Holokaust i przedwojenne życie społeczności żydowskiej. Dlatego wkrótce kolekcja trafi do zbiorów Muzeum Auschwitz-Birkenau.

Współorganizatorem prezentowanej ekspozycji jest Instytut Pileckiego.

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło PAP
Zapisz się na newsletter
Świadczenia, emerytury, podatki, zmiany przepisów, newsy gospodarcze... To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik Radzi. Chcesz się dowiedzieć, kto może przejść na wcześniejszą emeryturę? A może jakie ulgi można odliczyć od podatku? Kto może otrzymać środki w ramach renty wdowiej? Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj