Rozmawiamy, są szkolenia i konsultacje, ale samorządom nie brakuje doświadczenia. 7 marca skończą się nasze szkolenia i rozpocznie się akcja podsumowująca z udziałem kierownictwa resortu - zapowiedziała Rafalska w rozmowie z PAP. Wyjaśniła, że podobnie jak to miało miejsce przy konsultacjach społecznych projektu ustawy wprowadzającej program 500 plus, ona i jej zastępcy ponownie objadą wszystkie województwa, spotkają się z wojewodami i wspólnie z samorządowcami będą monitorować bieżące przygotowania.

Zwróciła uwagę, że wiele samorządów w bardzo kreatywny sposób wychodzi naprzeciw potrzebom mieszkańców, informując ich o zasadach programu i przygotowując punkty składania wniosków o świadczenia wychowawcze np. w supermarketach, czy żłobkach i przedszkolach.

Pytana, czy nie obawia się nawału wniosków 1 kwietnia, oceniła, że w dużym stopniu zależy to od tego, jaka będzie akcja informacyjna samorządów. - Możliwości rozładowania kolejek w momencie startu programu naprawdę jest wiele, myślę, że są nieograniczone i w największym stopniu zależą od pomysłowości, operatywności i umiejętności organizacyjnych samorządów - dodała Rafalska.

Jej zdaniem samorządy powinny tłumaczyć - MRPiPS też to robi i będzie robić - że pierwsze wnioski można będzie złożyć w ciągu trzech miesięcy i nie straci się ani złotówki, bo świadczenie będzie wypłacane z wyrównaniem. Wówczas - jak zauważyła - ci, którzy cenią swój czas i mogą poczekać na pieniądze, być może nie będą składać w wniosków w pierwszym czy drugim tygodniu - mogą to zrobić pod koniec kwietnia, a nawet na początku maja czy czerwca.

Samorządowcy dość często podnoszą obawy związane z działaniem programów komputerowych i kwestiami technologicznymi. - Zawsze jest jakaś obawa, jeśli o to chodzi. My też nie ukrywamy, że to będzie poważny sprawdzian i takie obciążenia, jakich dotąd nie było, więc jakieś obawy istnieją, ale jest pełna mobilizacja ze wszystkich stron, żeby system zafunkcjonował - zapewniła szefowa MRPiPS.

Planuje się, żeby wnioski o świadczenie z programu 500 plus można było składać również za pośrednictwem bankowości elektronicznej. - Ciągle trwają prace i robocze spotkania z bankami. Intensywnie współpracujemy z minister cyfryzacji Anną Streżyńską - powiedziała. Nie wiadomo jeszcze, które banki dołączą do programu, ale - jak zapewniła Rafalska - oferta była adresowana absolutnie do wszystkich.

Dziś jest 1 marca, więc jest jeszcze miesiąc na przygotowania. Ja myślę, ze taka intensywna kampania informacyjna - gdzie składamy wnioski, jak wyglądają kanały przesyłu itp. - powinna się zacząć w połowie marca - powiedziała.

Zwróciła uwagę, że we wtorek ruszają infolinie MRPiPS i regionalne - w każdym województwie. - Wczoraj było spotkanie pana ministra Mariusza Błaszczaka z wojewodami, ja w nim brałam udział, mówiłam o koordynacji prac nad programem 500 plus, wiem, że dziś są też uruchamiane linie na poziomie wojewódzkim i że każdy z wojewodów prowadzi akcję informacyjną - powiedziała.

Numery infolinii można znaleźć na stronie resortu.

Jak dodała, wszędzie tam, gdzie pojedynczy samorząd widzi jakieś problemy, służby wojewody są w stanie dodatkowo przeszkolić czy pomóc w inny sposób. - Środki finansowe na uruchomienie programu, czyli 20 proc. środków na obsługę tego zadania, zostały przez wojewodów błyskawicznie przesłane. W tych przypadkach, gdzie kwota byłą większa niż 100 tys. zł i wymagała zgody ministra finansów, uzyskiwaliśmy tę zgodę w ciągu jednego dnia - poinformowała.

Pytana o dalsze działania rządu na rzecz rodzin, zapowiedziała, że powstanie horyzontalna, międzyresortowa polityka. - Poczekamy, aż uruchomiony zostanie program 500 plus i będziemy budować strategię polityki rodzinnej - taki horyzontalny program, który powstanie przy współpracy innych resortów, to nie będzie program tylko ministra rodziny - wyjaśniła. Podkreśliła, że ważnymi elementami muszą tam być: polityka mieszkaniowa - propozycje adresowane do młodych rodzin; polityka zdrowotna - opieka nad macierzyństwem, małym dzieckiem, medycyna szkolna, ale również to, co związane jest z prokreacją, czyli np. narodowy program leczenia niepłodności; edukacja, rozwój instytucji opiekuńczych nad małym dzieckiem.

Jej zdaniem będzie to wymagało dłuższej pracy i współpracy wielu środowisk, resortów, również ekspertów, organizacji pozarządowych itd.

Przygotowanie takiego projektu to jest moim zdaniem praca na rok - powiedziała Rafalska.

Zaznaczyła przy tym, że wszystkie dotychczasowe działania prospołeczne są w dalszym ciągu realizowane, np. rozwój instytucjonalnych form opieki nad dziećmi czy polityka senioralna.

Wskazała w tym kontekście, że podczas dyskusji o programie 500 plus podkreślano ważny element kryzysu demograficznego związanego z galopującym już starzeniem się polskiego społeczeństwa. - Byłoby nieodpowiedzialne wycofywanie się z jakichkolwiek dobrych rozwiązań w tym zakresie. Myślimy o silnej i kompleksowej polityce senioralnej i to jest realizowane - zadeklarowała Rafalska.