Dziennik Gazeta Prawana logo

Ten eksperyment trwa ponad 140 lat i wciąż zaskakuje naukowców

17 listopada 2023, 05:45
Ten tekst przeczytasz w 2 minuty
Agriculture,Plant,Seeding,Growing,Step,Concept,In,Garden,And,Sunlight
Botanicy prowadzą eksperyment, który trwa już 144 lata./Shutterstock
144 lata temu botanik William Beal z Michigan State University zakopał 20 butelek zawierających nasiona. Eksperyment miał na celu sprawdzenie ich trwałości. Butelki zostały zakopane w tajnym miejscu, o którym wiedzieli tylko członkowie zespołu badawczego. Miało to na celu zminimalizowanie ryzyka jakiejkolwiek ingerencji. Naukowcy postanowili odkopać część nasion i sprawdzić, w jakim są stanie. Efekt okazał się zaskakujący.

Botanika jest intensywnie rozwijającą się dziedziną. Obecnie naukowcy są w stanie oceniać genomy uprawianych roślin. W przypadku nasion z 1879 roku również przeprowadzili testy genetyczne, aby sprawdzić, czy opisy przygotowane przez Williama Beala pokrywają się ze współczesną wiedzą. Na naukowców czekało kilka niespodzianek. Poczynione odkrycia w dużym stopniu poszerzają naszą wiedzę na temat trwałych gatunków nasion oraz ich żywotności w naturalnych warunkach glebowych.

144-letnie nasiona zaskoczyły botaników

Na początku eksperymentu każda z 20 butelek była wypełniona ponad tysiącem nasion pochodzących od 21 gatunków roślin. Butelki zostały zakopane górną częścią w dół tak, aby nie gromadziła się w nich woda. Botanik William Beal wpadł na pomysł eksperymentu, bowiem chciał pomóc rolnikom w likwidacji chwastów, które utrzymywały się w ziemi. W tym czasie nie istniały jeszcze pestycydy. Na początku butelki miały być wykopywane co 5 lat.  Z biegiem czasu badacze wydłużyli ten okres i obecnie kolejna sztuka jest wydobywana co 20 lat. To najdłużej trwający eksperyment tego typu.

Na przełomie ponad 140 lat wiele nasion obumarło, jednak sporo z nich wciąż ma w sobie "moc". Zespół naukowców wykorzystał najnowszą technologię analizy DNA, aby zidentyfikować najtrwalsze nasiona. Zaskoczenie badaczy było jeszcze większe, gdy okazało się, że z części ziaren wychodzą kiełki.

Te rośliny zaczęły kiełkować

Biolog Frank Telewski z Michigan State University był w szoku, że tak stare nasiona mogły wykiełkować. Prace z zakresu genetyki molekularnej potwierdziły fenotyp roślin. Które z nich okazały się najtrwalsze? Największą moc miała Verbascum blattaria, czyli dziewanna, oraz hybryda Verbascum blattaria i Verbascum thapsus, znana jako dziewanna zwyczajna. To pospolite rośliny, które można spotkać również w Polsce. Niektóre gatunki są stosowane w ziołolecznictwie. Przypisuje się im m.in. właściwości ułatwiające odkrztuszanie śluzu, przez co znajdują zastosowanie w przeziębieniach.

Eksperyment nadal trwa. Obecnie pozostały tylko cztery butelki. Ostatnia z nich ma zostać wykopana w 2100 roku. To jedno z najważniejszych badań w zakresie botaniki. Jego kluczową zaletą jest spójność oraz dokładne przemyślenie stosowanych metod, choć nietrudno zauważyć, że z biegiem czasu cele i znaczenie eksperymentu nieco się zmieniły. W ciągu ponad 140 lat na pierwszy plan wysunęła się kwestia długowieczności banków nasion, ochrona rzadkich gatunków oraz możliwość przywracania ekosystemów.

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło dziennik.pl
Zapisz się na newsletter
Najważniejsze wydarzenia polityczne i społeczne, istotne wiadomości kulturalne, najlepsza rozrywka, pomocne porady i najświeższa prognoza pogody. To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik.pl. Trzymamy rękę na pulsie Polski i świata. Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj