Prace rozpoczną się 24 kwietnia – poinformowała Alina Charłamowa z ukraińskiej fundacji Wołyńskie Starożytności. Ekshumacje obejmą groby mieszkańców dawnej polskiej wsi Puźniki w obwodzie tarnopolskim. Według źródeł historycznych w tym miejscu może spoczywać nawet 79 osób. Nie wiemy, ilu z nich zostanie odnalezionych w tym dole, może nie wszystkich znajdziemy – zaznaczyła Charłamowa.
Identyfikacja ofiar – badania i testy DNA
Po wydobyciu szczątków naukowcy przeprowadzą dokładne badania:
- Antropolodzy określą wiek i płeć ofiar oraz przeanalizują uszkodzenia kości.
- Zostaną przeprowadzone testy DNA, które porównane będą z próbkami pobranymi od rodzin zmarłych.
Próbki DNA zostały już pobrane od krewnych przez naszych polskich partnerów – dodała Charłamowa.
Zespoły badawcze już odwiedziły miejsce przyszłych ekshumacji. Warunki są bardzo trudne:
- Brak dróg dojazdowych do dawnego cmentarza.
- Ekipa musiała pieszo przedzierać się przez teren.
Lokalne władze zaoferowały pomoc w organizacji prac. Wizytę w miejscu ekshumacji odbyli również polscy dyplomaci z konsulatu RP w Łucku.
Masakra w Puźnikach
Noc z 12 na 13 lutego 1945 r. – ukraińscy nacjonaliści z OUN-UPA wymordowali od 50 do 120 Polaków. Była to część szerszej czystki etnicznej przeprowadzonej na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej. OUN i UPA odpowiadają za śmierć ok. 100 tys. Polaków w latach 1943-1945. Dla Polski to zbrodnia ludobójstwa, dla części Ukraińców element symetrycznego konfliktu zbrojnego.
W listopadzie 2024 r. Ukraina oficjalnie zniosła moratorium na ekshumacje polskich ofiar. Decyzję ogłosili ministrowie spraw zagranicznych Radosław Sikorski i Andrij Sybiha. Strona ukraińska zapewniła, że nie ma już żadnych przeszkód prawnych do prowadzenia prac. W badaniach wezmą udział polscy eksperci z IPN oraz fundacja Wolność i Demokracja.
Gotowość do pozytywnego rozpatrywania wniosków w tych sprawach – zadeklarowała Ukraina.
