Projekt ustawy o zapewnieniu godnej pamięci i należytej ochrony miejscom spoczynku bohaterów Powstania Warszawskiego oraz innych osób zasłużonych w walkach o niepodległość i suwerenność Państwa Polskiego przygotowano na zlecenie Fundacji Pamięci o Bohaterach Powstania Warszawskiego oraz Związku Powstańców Warszawskich.
tłumaczy Rafał Szczepański, prezes fundacji. - dodaje.
- wskazuje Zbigniew Galperyn, I wiceprezes Związku Powstańców Polskich.
Dziś sytuacja wygląda tak, że zarządcy cmentarzy, powołując się na zapisy ustawowe, decydują się na likwidację nieopłaconych grobów bohaterów Rzeczypospolitej, w tym grobów powstańców warszawskich. Przy czym największy problem jest na małych przykościelnych cmentarzach. Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych przewiduje bowiem - zarówno w przypadku cmentarzy komunalnych, jak i zarządzanych przez kościoły i związki wyznaniowe - że grób może być zlikwidowany po 20 latach od pochówku. Są jednak wyjątki - nie można likwidować grobu, jeśli po upływie 20 lat ktokolwiek zgłosi zastrzeżenie i uiści opłatę cmentarną. Inny wyjątek dotyczy mogił murowanych przeznaczonych do chowania więcej niż jednej osoby. Zabroniona jest też likwidacja miejsc mających "wartość pamiątek historycznych albo wartość artystyczną".
Przygotowany na zlecenie fundacji i środowisk powstańczych projekt ustawy zakłada trzy główne cele. Pierwszy to przyznanie prezesowi Instytutu Pamięci Narodowej kompetencji do wydania decyzji administracyjnej o zakazie likwidacji grobu Bohatera Narodowego. -- informuje Fundacja. Jak dodaje, prezes IPN mógłby również porozumieć się z władzami samorządowymi lub fundacjami czy stowarzyszeniami, których celem jest zachowanie godnej pamięci o bohaterach narodowych i powierzyć im zadania związane z utrzymywaniem grobu wraz z możliwością ubiegania się o dofinansowanie w formie dotacji z budżetu państwa.
Druga ważna propozycja z projektu ustawy dotyczy zobowiązania IPN do stworzenia i bieżącego aktualizowania jawnej Bazy Miejsc Spoczynku Bohaterów Narodowych. Miałaby powstać w ciągu pół roku od dnia wejścia w życie ustawy. W bazie znajdą się informacje na temat miejsc pochówku Bohaterów, a także o działaniach podjętych przez IPN w celu zapewnienia tym miejscom należytej ochrony.
Trzecia propozycja to zaostrzenie kar za znieważenie grobu bohatera narodowego. Obecnie za czyn taki grozi do 2 lat pozbawienia wolności, a wedle projektu zagrożenie karą wzrośnie do 3 lat pozbawienia wolności. Ponadto, sąd będzie mógł wówczas orzec nawiązkę na cel społeczny, w szczególności na rzecz organizacji społecznej zajmującej się otaczaniem opieką miejsc spoczynku Bohaterów Narodowych.
Teraz projekt powinien wejść na ścieżkę legislacyjną. W jaki sposób? Jego autorzy liczą na poparcie ze strony parlamentarzystów (czyli np. projekt poselski). - pisze Fundacja Pamięci o Bohaterach Powstania Warszawskiego w petycji skierowanej do parlamentarzystów. Podpisali się pod nią także członkowie prezydium Związku Powstańców Warszawskich - Zbigniew Galperyn i Eugeniusz Tyrajski.
O tym, że projekt ustawy jest szykowany, jako pierwsi donosiliśmy już w marcu na łamach "DGP". Politycy partii rządzącej nie kryli wówczas zainteresowania inicjatywą. -- komentował Andrzej Pająk, senator PiS.
- skomentował Rafał Szczepański.