Wicemarszałkowie Senatu Gabriela Morawska-Stanecka (PPS) i Michał Kamiński (PSL), a także szefowie komisji: ustawodawczej Krzysztof Kwiatkowski (niez.) oraz praw człowieka, praworządności i petycji Aleksander Pociej (KO) zorganizowali w poniedziałek konferencję prasową w związku z pismem, jakie I prezes SSN Małgorzata Manowska skierowała do marszałka Senatu Tomasza Grodzkiego w sprawie ławników, wybranych przez Senat w październiku ub. roku.
Pismo Manowskiej do Grodzkiego
W piśmie tym prezes Manowska zwraca się m.in. do marszałka Senatu o przeprowadzenie reasumpcji głosowania wyboru niektórych ławników z uwagi na to, że nie spełniają oni, jej zdaniem, kryterium "nieskazitelnego charakteru".
- mówiła na konferencji wicemarszałek Gabriela Morawska-Stanecka.
- dodała.
Odnosząc się do argumentu, że niektórzy wybrani ławnicy byli zaangażowani w działalność KOD, czyli nie są bezstronni politycznie, Morawska-Stanecka powiedziała, że "nie ma bardziej zaangażowanej politycznie osoby niż wiceminister sprawiedliwości", odnosząc się do pełnienia tej funkcji w 2007 r. przez Manowską.
"Czysty ja żona Cezara"
- podkreśliła wicemarszałek Senatu.
Senator Krzysztof Kwiatkowski dodał, że stanowisko I prezes SN łamie art. 95 konstytucji, który mówi, że władzę ustawodawczą w Polsce stanowi Sejm i Senat. - podkreślił.
- dodał.
Odniósł się też do opinii I prezes SN, że wybór osób jawnie zaangażowanych w działalność polityczną narusza standardy prawa.
- powiedział Kwiatkowski.
W opinii senatora Aleksandra Pocieja ze stanowiska I prezes SN wynika, że "Senat wybrał nie takich ławników, jakich chciałaby pani sędzia Manowska". - powiedział Pociej.
Zwrócił uwagę, że przymiot nieskazitelności rozważa się indywidualnie. - zaznaczył Pociej."
"I prezes SN podąża drogą Trumpa i Bolsonaro"
- mówił wicemarszałek Michał Kamiński.
- dodał.
Onet.pl poinformował, że choć do 1 stycznia 2023 r. pierwsza prezes Sądu Najwyższego powinna zaprzysiąc wszystkich 30 ławników SN, których w październiku wybrał Senat, zaprzysięgła dotąd czterech, zaś co do pozostałych 26 osób, zażądała od marszałka Senatu reasumpcji głosowania w ich sprawie. Powodem ma być to, że ławnicy związani z Komitetem Obrony Demokracji mają nie spełniać wymogów "nieskazitelnego charakteru" — przekazał Onetowi rzecznik SN Aleksander Stępkowski.
6 października ub. roku Senat spośród 54 kandydatur wybrał na czteroletnią kadencję 30 ławników Sądu Najwyższego. Kandydatury zdecydowanej większości wyłonionych ławników - 26 osób - zostały zgłoszone przez Komitet Obrony Demokracji.
Wiceminister sprawiedliwości Sebastian Kaleta komentował wtedy, że poprzez dokonany wybór ławników do SN "opozycja pokazała swoją najgorszą twarz" i chęć upolitycznienia sądu. Jak dodał, taki wybór może skutkować wnioskami o wyłączenia nowych ławników z rozpatrywanych spraw.
Według ustawy ławnikiem SN może być osoba, która m.in. posiada wyłącznie obywatelstwo polskie i korzysta z pełni praw cywilnych i publicznych; jest nieskazitelnego charakteru; ukończyła 40 lat, ale - w dniu wyboru - nie ukończyła jeszcze 60 lat; jest zdolna, ze względu na stan zdrowia, do pełnienia obowiązków ławnika; posiada co najmniej wykształcenie średnie. Nie może nim być osoba, która m.in.: jest zatrudniona w sądach, prokuraturze lub policji, pracuje w urzędach obsługujących centralne organy państwa, jest adwokatem, radcą prawnym, notariuszem, żołnierzem, duchownym albo należy do partii politycznej.
Kandydatów na ławników Sądu Najwyższego mogą zgłaszać stowarzyszenia, inne organizacje społeczne i zawodowe, zarejestrowane na podstawie odrębnych przepisów, z wyłączeniem partii politycznych, oraz co najmniej 100 obywateli mających czynne prawo wyborcze.
Generalnie ławnicy uczestniczą w Sądzie Najwyższym w rozpoznawaniu skarg nadzwyczajnych oraz spraw dyscyplinarnych m.in. sędziów. Ławników wybiera Senat w głosowaniu jawnym. Udział ławników w orzekaniu przez SN oraz ich wybór przez Senat wynika z ustawy o SN obowiązującej od 3 kwietnia 2018 r.
autor: Piotr Śmiłowicz
