Warszawa po raz kolejny uchyla rąbka tajemnicy i przypomina o swojej bogatej, wielowarstwowej historii. Podczas prac odkrywkowych u podnóża Mariensztatu robotnicy natrafili na niezwykły zabytkowy obiekt. Archeolodzy odsłonili fragment elewacji dawnej XIX-wiecznej kamienicy wraz z zachowanym balkonem. Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków już zapowiedział, że bezcenny detal architektoniczny zostanie bezpiecznie wydobyty i zabezpieczony.
Niezwykłe znalezisko u podnóża warszawskiego Mariensztatu elektryzuje miłośników historii stolicy. Podczas prowadzonych prac odkrywkowych badacze odsłonili fragment elewacji dawnego budynku czynszowego. Co najważniejsze, na miejscu wciąż znajduje się zachowany w dobrym stanie balkon.
Eksperci szybko zidentyfikowali przeszłość tego terenu. Odkryty fragment należał do kamienicy stojącej dawniej pod adresem Nowy Zjazd 5. W budynku tym mieścił się dom profesorów Uniwersytetu Warszawskiego, zarządzany przez Kooperatywę "Siedziba". Mazowiecki Konserwator Zabytków we współpracy z Urzędem Miasta Stołecznego Warszawy podjął już decyzję o wydobyciu i zabezpieczeniu tego wyjątkowego elementu architektonicznego.
Jak powstał Mariensztat? Prywatne miasteczko Potockich i handlowe serce nad Wisłą
Aby w pełni docenić wagę tego odkrycia, warto cofnąć się o ponad dwa i pół wieku. Historia Mariensztatu rozpoczęła się w 1762 roku. To właśnie wtedy Eustachy i Maria Potoccy założyli na tym terenie tak zwaną jurydykę, czyli prywatne miasteczko. Nazwę miejsca utworzyli bezpośrednio od imienia właścicielki (z niemieckiego: Marien – Marii, Stadt – miasto). Oto jak wyglądało życie w osiemnastowiecznym Mariensztacie:
- Słynna ulica Bednarska: Właściciele przykryli brukiem naturalny wąwóz, tworząc dzisiejszą ulicę Bednarską. Nazwa pochodzi od rzemieślników produkujących beczki na piwo oraz inne towary spławiane Wisłą.
- Tętniący życiem "Maryniak": Trzy razy w roku plac przyciągał tłumy podczas wielkich jarmarków, a w każdy wtorek organizowano tu tradycyjne targi.
- Gęsta drewniana zabudowa: Miasteczko rozwijało się żywiołowo i chaotycznie. Niezależność Mariensztatu zakończył dopiero Sejm Czteroletni, który zniósł jurydyki i włączył ten teren w granice Warszawy.
XIX-wieczny boom budowlany i budowa Wiaduktu Pancera
Prawdziwy przełom w historii Mariensztatu przyniósł wiek XIX. W latach 1859–1864 inżynier Stanisław Kierbedź zaprojektował i wzniósł pierwszy stały most żelazny na Wiśle. Równolegle powstał dojazdowy Wiadukt Pancera, czyli dzisiejsza ulica Nowy Zjazd.
Ta wielka inwestycja architektoniczna całkowicie zmieniła oblicze okolicy i wywołała prawdziwy boom budowlany. U podnóża nowego wiaduktu zaczęły wyrastać eleganckie, wysokie kamienice czynszowe. Okolica zyskała prestiżowy charakter i przyciągnęła elitę naukową oraz mieszczańską. To właśnie w tym okresie wzniesiono wspomniany dom profesorów Uniwersytetu Warszawskiego.
Specjaliści bezpiecznie zdemontują balkon i poddadzą pracom konserwatorskim. To znalezisko stanowi doskonały pretekst do odbycia spaceru po Mariensztacie i poszukiwania śladów dawnego "Maryniaka"
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło dziennik.pl
Powiązane
Olga Skórko
Olga Skórko, dziennikarka, redaktorka, wydawczyni Dziennik.pl. Studiowała edukację medialną i dziennikarstwo na Uniwersytecie Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Z marką INFOR związana od 2019 r. Pracę rozpoczynała w serwisie Dziennik zajmując się głównie poszukiwaniem i opisywaniem wiadomości z kraju i świata. Wcześniej współpracowała m.in. z Radiem ZET. Aktualnie wydawca serwisu Dziennik.pl.
Zobacz
|