Adam Bodnar odniósł się na antenie TVN24 do trwających w piątek w całym kraju protestów przeciwko zmianom w sądownictwie oraz prac nad prezydenckimi projektami: ustawy o Sądzie Najwyższym i nowelizacji ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Drugie czytanie projektów zaplanowano na 6 grudnia.

Bodnar ocenił, że "jesteśmy niestety w takim momencie naszych dziejów, że metody prawne rozwiązywania problemów, czyli metody, które zapewniały dialog, które się odbywały w ramach określonych konstytucją procedur, zastępujemy metodami protestu politycznego, protestu na ulicy, protestu poprzez odezwy, petycje, różnego rodzaju stanowiska".

Jego zdaniem wątpliwości budzą także negocjacje prezydenta Andrzeja Dudy z PiS w sprawie zmian w jego projektach ustaw o KRS i SN. Ten tryb, w którym prezydent negocjuje z partią rządzącą wyłącznie, i nikt nie jest dopuszczany, i nie wiemy co jest przedmiotem negocjacji, jaka jest treść poprawek, w jakim kierunku to podąża, to jest to oczywiście coś, co nie powinno mieć absolutnie miejsca w państwie demokratycznym - podkreślił Bodnar.

Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił również uwagę, że w projekcie ustawy o Sądzie Najwyższym jest mowa o powołaniu nowych izb wewnątrz SN, a konkretnie odniósł się do izby kontroli nadzwyczajnej oraz spraw publicznych. Jak podkreślił, obecnie sprawy publiczne znajdują się w kompetencji izby prawa pracy, zabezpieczenia społecznego i spraw publicznych. Zaznaczył, że są wśród nich m.in. takie sprawy, jak ważność referendów, ważność wyborów.

Ta cała izba będzie tworzona od nowa, czyli będzie trzeba sędziów oddelegować, przenieść z innych izb, oddelegować z sądów niższej instancji. Powstaje pytanie - o tym w projekcie prawie nie ma mowy - czemu to służy?. Czy to czasami nie służy temu, żeby właśnie w tej izbie mieć wpływ na kontrolę, kto będzie orzekał o ważności wyborów? - powiedział Bodnar.

Przygotowany przez prezydenta projekt ustawy o Sądzie Najwyższym zakłada m.in. badanie przez SN skarg nadzwyczajnych na prawomocne wyroki sądów, w tym z ostatnich 20 lat; utworzenie Izby Dyscyplinarnej z udziałem ławników oraz przechodzenie sędziów SN w stan spoczynku po ukończeniu 65. roku życia, z możliwością przedłużania tego przez prezydenta.

Projekt nowelizacji ustawy o KRS zakłada z kolei wybór przez Sejm 15 członków KRS-sędziów większością 3/5 głosów; w przypadku klinczu, każdy poseł głosowałby tylko na jednego kandydata. Dotychczas członków KRS-sędziów wybierały środowiska sędziowskie. Kwestia wyboru do Rady była w ostatnich tygodniach tematem rozmów prezydenta z PiS - mają się do tego odnosić poprawki tej partii. Wstępny kompromis ma zakładać, że gdyby w Sejmie nie było 3/5 głosów, wówczas - w drugim etapie - do wyboru członków KRS wystarczyłaby większość bezwzględna. Kluby opozycyjne mogłyby wskazać sześciu kandydatów do Rady, a większość parlamentarna - dziewięciu.