"Odsyłam Panu otrzymane zaproszenie na uroczystości pod Patronatem Narodowym Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Andrzeja Dudy, z okazji 75. rocznicy powołania Brygady Świętokrzyskiej Narodowych Sił Zbrojnych" - czytamy w liście Michaela Schudricha do szefa urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych - informuje "Gazeta Wyborcza". Zdaniem naczelnego rabina Polski, "zorganizowanie tych uroczystości znieważa pamięć wszystkich obywateli Polski poległych w walce z Niemcami". "Zaproszenie mnie do wzięcia w nich udziału traktuję jako osobistą zniewagę. Szalom" - podsumowuje Schudrich.
Jan Józef Kasprzyk: Brygada nigdy nie kolaborowała z Niemcami
Sprawę skomentował szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk. Brygada Świętokrzyska nigdy nie kolaborowała z Niemcami. Powielanie takiej tezy to powielanie czarnej legendy Brygady Świętokrzyskiej, która została stworzona w okresie zniewolenia komunistycznego - powiedział
- poinformował Kasprzyk na środowym briefingu w Warszawie.
Według Kasprzyka, . Jak przypomniał, wówczas - zauważył.
Szef UDSKiOR podkreślił, że . Jego zdaniem,. Przypomniał, że w styczniu 1945 r. Brygada stoczyła krwawe walki z oddziałami Wermachtu i podjęła decyzję przebicia się na Zachód.
Uroczystości 75. rocznicy powstania Brygady Świętokrzyskiej Narodowych Sił Zbrojnych objął patronatem narodowym prezydent Andrzej Duda, co wywołało kontrowersje. List do prezydenta napisali potomkowie oficerów Armii Krajowej ze Zgrupowań Świętokrzyskich AK. Wyrazili oni m.in. niezrozumienie, "jak można patronować rocznicy powołania kolaboranckiej formacji zbrojnej, co oznacza aprobatę jej celów i metod walki".
Brygada Świętokrzyska NSZ powstała w 1944. Jej dowódcą ds. zadań specjalnych był kapitan Hubert "Tom" Jura, kolaborant gestapo, koordynujący współpracę tego oddziału z Niemcami. Brygada oskarżana jest m.in o zlikwidowanie 11 jeńców radzieckich - prowadziła bowiem początkowo głównie walkę z Armią Ludową, partyzantką radziecką i Batalionami Chłopskimi. Do tego od grudnia 1944 do 5 maja 1945 oddział szedł na Zachód bez walki z Niemcami. Brygada otrzymywała od hitlerowców wyżywienie i broń, a w sztabie znaleźli się oficerowie SS oraz podoficerowie regularnych wojsk. W ostatnich dniach 1945 oddział zaczął jednak walczyć z Niemcami (m.in 5 maja wyzwolono obóz koncentracyjny w Holiszowie), co dało jej status siły sojuszniczej i pozwoliło nawiązać kontakt z wojskami amerykańskimi.