Cisza wyborcza to istotny element procesu demokratycznego, mający na celu zapewnienie wyborcom spokojnych warunków do podjęcia decyzji oraz zagwarantowanie równych szans wszystkim kandydatom. W kontekście wyborów prezydenckich 2025, warto przypomnieć najważniejsze informacje dotyczące ciszy wyborczej, jej zasad, obowiązywania oraz konsekwencji za jej naruszenie.
Cisza wyborcza. Podstawa prawna
Cisza wyborcza w Polsce jest uregulowana w Kodeksie wyborczym. Zgodnie z art. 107 tej ustawy, w dniu głosowania oraz na 24 godziny przed tym dniem zabronione jest prowadzenie agitacji wyborczej, w tym zwoływanie zgromadzeń, organizowanie pochodów i manifestacji, wygłaszanie przemówień oraz rozpowszechnianie materiałów wyborczych.
Kiedy zaczyna się cisza wyborcza w związku z wyborami prezydenckimi 2025?
Wybory prezydenckie w Polsce odbędą się w niedzielę, 18 maja 2025 roku. Zgodnie z przepisami, cisza wyborcza rozpocznie się na 24 godziny przed dniem głosowania, czyli w sobotę, 17 maja 2025 roku o godzinie 00:00, i potrwa do zakończenia głosowania w niedzielę, 18 maja 2025 roku o godzinie 21:00.
Czego nie wolno robić podczas ciszy wyborczej?
W okresie ciszy wyborczej obowiązuje bezwzględny zakaz prowadzenia jakiejkolwiek agitacji. Niedozwolone jest promowanie kandydatów w jakiejkolwiek formie – zarówno w miejscach publicznych, jak i za pośrednictwem internetu czy mediów społecznościowych. Zabronione jest:
- zwoływanie zgromadzeń, organizowanie pochodów i manifestacji;
- wygłaszanie przemówień oraz rozpowszechnianie materiałów wyborczych;
- publikowanie sondaży dotyczących przewidywanych wyników wyborów;
- publiczne nakłanianie lub zachęcanie do głosowania na konkretnego kandydata;
- modyfikowanie lub przemieszczanie materiałów promujących poszczególnych kandydatów.
Gdzie zgłaszać złamanie ciszy wyborczej 2025?
W przypadku zauważenia naruszenia ciszy wyborczej, należy zgłosić ten fakt policji. Państwowa Komisja Wyborcza (PKW) przypomina, że naruszenie zakazu prowadzenia agitacji wyborczej w okresie ciszy wyborczej to wykroczenie, a naruszenie zakazu podawania do publicznej wiadomości wyników sondaży wyborczych i przewidywanych wyników wyborów to przestępstwo. Ocena, czy w danym przypadku doszło do naruszenia tych zakazów, należy do organów ścigania i sądów.
Jakie są kary za złamanie ciszy wyborczej?
Złamanie zasad ciszy wyborczej może wiązać się z poważnymi sankcjami finansowymi i prawnymi. Zgodnie z Kodeksem wyborczym, a dokładnie artykułem 81, za publikację sondaży lub prowadzenie agitacji w okresie ciszy grozi kara grzywny od 500 tysięcy do nawet miliona złotych. W przypadku mniej poważnych naruszeń możliwe jest ukaranie mandatem w wysokości kilku tysięcy złotych. Jeżeli jednak działanie zostanie uznane za celowe i mogące wpłynąć na wynik głosowania, przewidziane są również sankcje karne, w tym kara pozbawienia wolności do dwóch lat.
Wieczór wyborczy trzech serwisów Infor PL
W niedzielę, 18 maja, o godzinie 20:55 ruszy wspólna transmisja wieczoru wyborczego przygotowana przez trzy redakcje należące do grupy Infor PL – Dziennik.pl, Infor.pl oraz Forsal.pl.
Głównym gospodarzem programu będzie Piotr Nowak z Infor.pl, a towarzyszyć mu będą Marta Kawczyńska (Dziennik.pl) oraz Szymon Glonek (Forsal.pl).
Transmisja potrwa około godziny. Wśród zaproszonych gości pojawią się m.in. Wojciech Szacki z Polityka Insight, prof. Rafał Chwedoruk z Uniwersytetu Warszawskiego oraz dr Jarosław Kuisz z Kultury Liberalnej.
