Inicjatywa IPN związana jest z przypadającą w sobotę 77. rocznicą kulminacji zbrodni wołyńsko-galicyjskiej, w wyniku której w latach 1943-45 na Wołyniu i we wschodniej Galicji członkowie m.in. Ukraińskiej Powstańczej Armii zamordowali, według szacunków IPN, ok. 100 tys. Polaków - mężczyzn, kobiet i dzieci.
" - przekazał PAP tuż przed prezentacją bazy prezes IPN Jarosław Szarek.
Prezes IPN zwrócił uwagę, że prace nad powstaniem bazy od lat trwały w oddziale rzeszowskim IPN pod kierunkiem dr. Tomasza Berezy, a w ostatnim czasie dołączyli do nich pracownicy w oddziałach w Gdańsku i Lublinie. "W projekt zaangażowana jest również Kustosz Pamięci Narodowej Ewa Siemaszko - to autorka, wraz z ojcem Władysławem, monumentalnej pracy poświęconej zbrodni wołyńskiej, wydanej przed kilkunastu laty" - zaznaczył Szarek.
- podkreślił.
podał PAP prezes IPN.
Baza Ofiar zbrodni, które popełnili ukraińscy nacjonaliści w okresie II wojny światowej, jest dostępna na portalu zbrodniawolynska.pl. W specjalnej zakładce "Baza Ofiar" można tam znaleźć informacje o ofiarach oddziałów OUN-UPA - nie tylko o zamordowanych Polakach, ale także o osobach innych narodowości, w tym o zamordowanych Ukraińcach, którzy nieśli pomoc polskim sąsiadom, zagrożonym przez ukraińskich nacjonalistów.
- mówił prezes IPN podczas prezentacji bazy, zwracając przy tym uwagę, że IPN w dniu prezentacji bazy organizuje również konferencję związaną z sojuszem polsko-ukraińskim przeciwko bolszewikom w 1920 r. - zaznaczył.
W prezentacji bazy, która odbyła się w środę w Centrum Edukacyjnym IPN "Przystanek Historia" w Warszawie, udział wzięli także wieloletni badacze zbrodni wołyńskiej Ewa Siemaszko oraz dr Leon Popek, a także dyrektor lubelskiego oddziału IPN Marcin Krzysztofik.
- powiedziała Ewa Siemaszko, dodając, że choć obecnie polscy badacze znają przebieg i metody zbrodni ukraińskich nacjonalistów, a także potrafią właściwie ją zakwalifikować prawnie, to wciąż brakuje imiennej listy ofiar.
dodała Siemaszko.
We wcześniejszej rozmowie z PAP i IAR Marek Dąbrowski z Wydziału Zasobów Cyfrowych w Archiwum IPN podkreślił, że głównym celem projektu jest upamiętnienie ofiar zbrodni ludobójstwa dokonanego ze szczególnym okrucieństwem na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej w latach 1939-1945. - zaznaczył.
Obecnie baza liczy ok. 17 tysięcy wpisów dotyczących wyłącznie dawnego województwa wołyńskiego. N - wyjaśnił badacz z IPN. Dalsze prace nad bazą będą dotyczyć pozostałych województw - m.in. lwowskiego, tarnopolskiego i stanisławowskiego, na terenie których działały oddziały ukraińskich nacjonalistów.
Dane dotyczące zbrodni i ofiar banderowców weryfikowane są na podstawie dostępnej literatury naukowej, m.in. publikacji Władysława i Ewy Siemaszków, akt śledczych oraz dokumentacji archiwalnej i fotograficznej, rozproszonej po archiwach, bibliotekach, muzeach i zbiorach prywatnych. Baza umożliwia wyszukiwanie informacji m.in. poprzez imię, nazwisko, miejsce zamieszkania, datę śmierci. Do opisów dołączone są czasem fotografie ofiar.
Integralną częścią projektu jest interaktywna mapa zbrodni, na której oznaczono miejsca śmierci powiązane z danymi ofiar i faktami opisanymi w bazie. Korzystający z bazy mają możliwość zgłaszania uzupełnień do opisów oraz dodawania nowych za pomocą specjalnie przygotowanego formularza kontaktoweg.
Prace nad bazą, która jest długofalowym projektem IPN, rozpoczęto na początku 2019 roku. Zakończenie projektu przewidywane jest na lipiec 2023 r., co zbiegnie się obchodami 80. rocznicy ludobójstwa. - podkreślił IPN.
