Dziennik Gazeta Prawana logo

Oto człowiek, który wsypał Stalina

4 grudnia 2008, 13:16
Ten tekst przeczytasz w 2 minuty
Na początku wydawało się, że to zwykła ucieczka, dziś wiadomo, że to wydarzenie, które w Polsce zapoczątkowało rozkład stalinizmu. 55 lat temu z PRL zbiegł Józef Światło, wysoki funkcjonariusz komunistycznej bezpieki. Później jego audycje nadawane w Radiu Wolna Europa wstrząsną Polską: ujawnią szczegóły najbardziej makabrycznych zbrodni na Polakach.

W chwili ucieczki Światło był wicedyrektorem X Departamentu Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego i jedną z najbardziej wpływowych postaci w stalinowskiej machinie represji. Rozmawiał bezpośrednio z pierwszym sekretarzem PZPR, Bolesławem Bierutem, kontaktował się z prawą ręką Józefa Stalina, Ławrientijem Berią, szefem radzieckiego NKWD.

Miał dostęp do najbardziej strzeżonych dokumentów i informacji Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego. Partyjne pochwały zbierał, np. za przeprowadzenie akcji sfałszowania wyników wyborów do Sejmu w 1952 r. (według oficjalnych, zmanipulowanych przez Światłę rezultatów komuniści i ich sojusznicy zyskali w nich 99,8 proc. głosów - liczba, która używana będzie niemal do końca PRL przy okazji kolejnych wyborów).

W grudniu 1953 roku wziął udział w wizycie delegacji polskiej bezpieki w Berlinie, stolicy komunistycznej NRD. Uciekł do Berlina Zachodniego, gdzie zgłosił się do ambasady USA i poprosił o azyl polityczny. Amerykanie natychmiast zapakowali go do samolotu i przez Frankfurt przewieźli do USA.

Wrócił po kilku miesiącach w najmniej spodziewanej roli. Od 1954 roku prowadził w Radiu Wolna Europa audycję "Za kulisami partii i bezpieki", dzieląc się publicznie swoją wiedzą na temat metody, przekrętów i zbrodnie komunistycznego aparatu przemocy. Audycję wywołały w Polsce szok, wielu - szczególnie młodych - Polaków pozostawało wtedy pod silnym wpływem komunistycznej i nie zdawało sobie wtedy sprawy ze skali manipulacji i okrucieństwa, do których posuwa się "władza ludowa". Audycje Światły otworzyły im na nie oczy.

Wstrząsnęły także samym aparatem bezpieczeństwa. Poszukiwano winnych ujawnianych przez Światłę na falach Radia Wolna Europa nieprawidłowości i skandali. W samym aparacie przeprowadzono czystkę. Zlikwidowano Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego i utworzono Ministerstwo Spraw Wewnętrznych oraz Komitet do Spraw Bezpieczeństwa Publicznego przy Radzie Ministrów.

Józef Światło zmarł na emigracji w 1975 roku.

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło dziennik.pl
Zapisz się na newsletter
Świadczenia, emerytury, podatki, zmiany przepisów, newsy gospodarcze... To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik Radzi. Chcesz się dowiedzieć, kto może przejść na wcześniejszą emeryturę? A może jakie ulgi można odliczyć od podatku? Kto może otrzymać środki w ramach renty wdowiej? Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj