Co wydarzyłoby się w polskich miastach, gdybyśmy przyjęli francuski system ostrzegania przed smogiem? Polski Alarm Smogowy przeanalizował zanieczyszczenie powietrza w 6 polskich miastach w roku 2016. Okazuje się, że to co w Paryżu uznawane jest za największy smog od dekady, w Polsce jest na porządku dziennym, a władze nie informują mieszkańców o zagrożeniu.

W roku 2016 w Warszawie i Łodzi wystąpiło odpowiednio 8 i 9 dni z zanieczyszczeniem na tyle wysokim, że w Paryżu ogłoszono by alarm smogowy. Tylko w styczniu 2016 roku Warszawa doświadczyła aż 6 takich alarmowych dni. Gorzej jest we Wrocławiu – smogowy alarm obowiązywałby przez 12 dni tego roku.

W Zakopanem - zimowej stolicy Polski – było aż 29 dni powyżej poziomu, który w Paryżu byłby uznany za podstawę do wprowadzenia alarmu smogowego. Do rekordowych miast zbadanych przez PAS należą Kraków i Rybnik – w każdym z nich alarm obowiązywałby aż przez 47 dni w roku! W Krakowie w listopadzie i grudniu 2016 roku wystąpiło aż 21 dni alarmowych. W Rybniku tylko w styczniu było aż 15 takich dni.

Według Polskiego Alarmu Smogowego, ze względu na ułomne prawo, polskie społeczeństwo nie było ostrzegane przed wysokim zanieczyszczeniem powietrza. W Paryżu alarm smogowy wprowadza się przy stężeniu pyłu PM10 na poziomie 80 ug/m3. W Polsce jest to niemal czterokrotnie więcej – 300 ug/m3. Gdy w miastach Europy zachodniej bije się na alarm ze względu na bardzo złą jakość powietrza i zachęca mieszkańców do podjęcia działań chroniących zdrowie i życie, w Polsce władze milczą, mimo że poziom zanieczyszczeń jest znacznie wyższy.

Tymczasem według ministra zdrowia, Konstantego Radziwiłła, nie ma w tej chwili żadnego powodu do paniki. - Lubimy mówić o zagrożeniach troszkę bardziej teoretycznych, w sytuacji, kiedy styl życia, jaki przyjmujemy, jest wielokrotnie bardziej szkodliwy - powiedział w radiu TOK FM Radziwiłł.

Mówiąc o smogu, o zanieczyszczonym powietrzu, zapominamy o tym, co jest znacznie bliżej nas, jeśli chodzi o możliwość oddychania świeżym powietrzem - powiedział Konstanty Radziwiłł. - Znaczna część Polaków ciągle pali papierosy - dodał.

Osoba, która wdycha powietrze poprzez papierosa - razem z dymem i wszystkim, co w nim jest - jest w sytuacji, w której narzekanie na jakość powietrza jest strasznie mało wiarygodne - oceniał Radziwiłł.

Po tej wypowiedzi ministra Radziwiłła, Polski Alarm Smogowy wystosował do niego oficjalny list, który zamieszczamy poniżej:

Szanowny Panie Ministrze,

zwracamy się do Pana jako obywatele zatroskani fatalnym stanem powietrza w Polsce. Reprezentujemy inicjatywę społeczną Polski Alarm Smogowy, której działania wspiera 18 lokalnych inicjatyw oraz dziesiątki tysięcy polskich obywateli, którzy podpisali się pod naszymi petycjami do władz lokalnych i centralnych.

Jesteśmy głęboko zaniepokojeni Pana opinią wygłoszoną na antenie radia Tok FM w dniu  03.01.2017 roku, w której odnosząc się do problemu zanieczyszczenia powietrza powiedział Pan: „Nie ma w tej chwili żadnego powodu do paniki. Lubimy mówić o zagrożeniach troszkę bardziej teoretycznych, w sytuacji, kiedy styl życia, jaki przyjmujemy, jest wielokrotnie bardziej szkodliwy”.

Według szacunków Europejskiej Agencji Środowiska zanieczyszczenie powietrza w Polsce przyczynia się do przedwczesnej śmierci około 45 tysięcy mieszkańców naszego kraju. Statystyczny obywatel Polski żyje krócej aż o 9 miesięcy tylko dlatego, że oddycha zanieczyszczonym powietrzem.

W świetle tych informacji wypowiedź, w której uznaje Pan zanieczyszczenia powietrza jako „teoretyczne zagrożenie” jest dla nas całkowicie niezrozumiała. Taka wypowiedź podważa działania administracji państwowej i samorządowej, organizacji społecznych oraz środowisk naukowych włożone w  edukację społeczną w zakresie negatywnych skutków zdrowotnych zanieczyszczenia powietrza.

Kilka miesięcy temu Ministerstwo Zdrowia, słowami  podsekretarza stanu Piotra Warczyńskiego, wypowiedziało się w raporcie UN Global Compact: „Szacunki WHO wskazują, że w Polsce z powodu chorób związanych z wysoką emisją zanieczyszczeń powietrza umiera rocznie nawet 45 tys. osób. To ponad 15 razy więcej niż śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w Polsce, których w 2015 r. było 2938. Europejska Agencja Środowiska wskazuje, że jakość powietrza w dalszym ciągu stanowi bardzo ważne zagadnienie w sferze zdrowia publicznego, gospodarki i środowiska”.

Widzimy więc, że Ministerstwo Zdrowia, którym Pan kieruje doskonale zdaje sobie sprawę z powagi zagrożenia zdrowotnego jakim jest zanieczyszczenie powietrza w Polsce.

W związku z tym pytamy: czy w ostatnich miesiącach stanowisko Ministerstwa Zdrowia uległo zmianie, czy też Pana wypowiedź była jedynie przykładem niefortunnego użycia słów?

Jednocześnie prosimy o informację jakie działania planuje podjąć Ministerstwo Zdrowia w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom zdrowotnym wynikającym z zanieczyszczenia powietrza w Polsce.

Z poważaniem,

w imieniu Polskiego Alarmu Smogowego,

Andrzej Guła