Bat na śmieciarzy w lasach. Nawet 10 tysięcy złotych kary

Ministerstwo Klimatu i Środowiska kończy z pobłażliwością dla osób zanieczyszczających naturę. Jak wynika z projektu opublikowanego na stronach Rządowego Centrum Legislacji, kary finansowe wzrosną dwukrotnie lub nawet dziesięciokrotnie.

• Zwykłe zaśmiecanie lasu: Minimalna grzywna wzrośnie z 500 zł do 1 000 zł.
• Zakopywanie i topienie odpadów: Za składowanie śmieci lub wylewanie nieczystości do gruntu zapłacisz od 5 000 zł do 10 000 zł (obecnie minimum to 1 000 zł).

Strażnicy Parków będą mogli posiadać broń palną

Resort wzmacnia pozycję osób pilnujących porządku w parkach narodowych i krajobrazowych. Strażnicy zyskają status funkcjonariuszy publicznych, co oznacza wyższą ochronę prawną.

Dodatkowo Straż Parku otrzyma dostęp do naszych danych osobowych. Ułatwi to identyfikację osób, które łamią prawo na terenach chronionych. Funkcjonariusze będą mogli również posiadać broń palną (w tym myśliwską) do wykonywania obowiązków służbowych.

Strażnicy będą mogli użyć broni gładkolufowej

Nowe przepisy wprowadzają zakaz dokarmiania i wabienia zwierząt chronionych. Jednocześnie resort chce ułatwić płoszenie osobników, które podchodzą zbyt blisko ludzi. W przypadku niedźwiedzi i żubrów strażnicy będą mogli używać broni gładkolufowej z amunicją gumową. Takie strzały mają odstraszać zwierzęta, nie powodując ich śmierci ani trwałego kalectwa. Resort chce w ten sposób zwiększyć bezpieczeństwo turystów i mieszkańców terenów przygranicznych.

Korytarze ekologiczne dla zwierząt

Ustawa wprowadza nowe narzędzie ochrony – korytarze ekologiczne. Będą to specjalne strefy ułatwiające migrację zwierząt. W tych obszarach państwo zabroni budowy nowych obiektów i stawiania ogrodzeń, które mogłyby odciąć drogę przemieszczającym się gatunkom. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska będzie mógł jednak wydać zgodę na odstępstwo od tego zakazu w wyjątkowych sytuacjach.

Odszkodowania za szkody wyrządzone przez zwierzęta

Państwo zmienia zasady wypłaty pieniędzy za zniszczenia dokonane przez żubry, wilki, rysie, niedźwiedzie i bobry. Odszkodowania obejmą teraz szkody w mieniu, a nie tylko w gospodarstwach rolnych czy pasiekach. Skarb Państwa nie zapłaci jednak, jeśli właściciel nie stosował odpowiednich zabezpieczeń (np. ogrodzeń) we współpracy z RDOŚ. Pieniędzy nie dostaną też osoby, które nie miały zezwoleń na użytkowanie zniszczonego mienia.

Naukowcy wejdą na prywatne działki

Właściciele prywatnych działek będą musieli udostępniać swoje grunty naukowcom prowadzącym badania nad ochroną przyrody. Jeśli podczas takich prac powstaną szkody, właściciel otrzyma odszkodowanie. Nowe prawo daje też właścicielom możliwość złożenia wniosku o objęcie ich nieruchomości ochroną – urzędnicy będą mieli 3 miesiące na rozpatrzenie takiej prośby.

Polska zyskała 19 nowych rezerwatów

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Bydgoszczy wraz z Lasami Państwowymi podsumowała intensywne działania na rzecz polskiej przyrody. W latach 2024–2025 na mapie Polski pojawiło się aż 19 nowych rezerwatów, z czego 7 utworzono w samym 2025 roku. Od monitoringu gniazd rzadkich ptaków po wdrażanie planów ochrony Natura 2000 – profesjonaliści dbają o to, by najcenniejsze fragmenty lasów przetrwały dla przyszłych pokoleń.

W terenie bezpośrednią opiekę nad chronionymi obszarami sprawują leśnicy. To oni są oczami i uszami Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. Monitorują kondycję drzewostanów i zgłaszają miejsca, w których gniazdują rzadkie ptaki. Dzięki ich pracy RDOŚ może wyznaczać specjalne strefy ochrony, gdzie ogranicza się wycinkę i inne działania gospodarcze, by nie płoszyć zwierząt.

Współpraca ta ma również wymiar formalny. Każde nadleśnictwo co roku wysyła do RDOŚ specjalne karty ocen rezerwatów. Urzędnicy sprawdzają w ten sposób, czy najcenniejsze fragmenty puszczy i lasów zachowują swoje walory.

RDOŚ w Bydgoszczy pilnuje, aby gospodarka leśna nie szkodziła przyrodzie. Dyrektor uzgadnia kluczowe dokumenty, takie jak:

• Plany urządzenia lasu: Kontrolują one, czy planowane prace są zgodne z przepisami.
• Projekty uchwał dla pomników przyrody: Dzięki temu stare i rzadkie drzewa zyskują należytą ochronę.
• Zadania dla obszarów Natura 2000: Gwarantują one ochronę siedlisk ważnych dla całej Europy.

Ostatnie miesiące przyniosły konkretne efekty. W ramach inicjatywy "100 rezerwatów na 100-lecie Lasów Państwowych" oraz akcji "Czas na comeback!" przyroda zyskała nową przestrzeń do rozwoju. Najważniejsze osiągnięcia 2025 roku:

• 7 nowych rezerwatów przyrody (łącznie 19 w ciągu dwóch lat).
• 3 nowe plany ochrony dla 19 rezerwatów.
• Działania ochronne w 11 rezerwatach i 12 obszarach Natura 2000.
• Aktualizacja ochrony dla słynnego rezerwatu "Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego".
• Monitoring ptaków w 7 wybranych rezerwatach.

Instytucje robią wiele, ale to my – obywatele – jesteśmy w lasach codziennymi gośćmi. Każdy spacerowicz ma wpływ na to, czy las pozostanie zdrowy. Świadome korzystanie z przyrody oznacza trzymanie się wyznaczonych szlaków, zabieranie śmieci ze sobą i unikanie hałasu w pobliżu stref ochrony. Pamiętajmy, że las to dom dla tysięcy organizmów, a my jesteśmy tam tylko gośćmi.