Okręgi namalowane na jezdni. Co oznaczają i jakie mają zastosowanie?

Pomysł narodził się w Austrii, ale dziś coraz śmielej testują go kolejne kraje, w tym Niemcy. I wszystko wskazuje na to, że to dopiero początek.

Niepozorne oznaczenia

Motocykliści to jedna z najbardziej narażonych grup na drogach. Statystyki nie pozostawiają złudzeń. Tylko w Niemczech w 2024 roku doszło do 4692 wypadków z udziałem jednośladów. Rannych zostało 3961 osób, a 64 zginęły. Co szczególnie uderzające – aż co piąta ofiara śmiertelna na drogach to motocyklista.

Analizy pokazują, że w ponad połowie przypadków winę ponoszą sami kierujący. Najczęściej chodzi o nadmierną prędkość (ponad 50 proc.) oraz błędy przy wyprzedzaniu. Szczególnie niebezpieczne są zakręty – zwłaszcza w lewo. To właśnie tam najłatwiej o utratę kontroli i niebezpieczne "wyjście" na przeciwny pas ruchu.

Jak działają białe kółka?

Nowe oznaczenia pojawiają się dokładnie tam, gdzie ryzyko wypadku jest największe – na łukach dróg. Ich zadanie jest proste: podpowiadają motocyklistom bezpieczny tor jazdy.

Białe kształty – najczęściej elipsy lub kropki – są malowane przy linii rozdzielającej pasy. Dzięki nim kierujący intuicyjnie "trzymają się" właściwej trajektorii i nie zbliżają się zbyt mocno do osi jezdni.

Co ciekawe, działa tu nie tylko logika, ale też psychologia. Motocykliści podświadomie unikają najeżdżania na oznaczenia, obawiając się zmiany przyczepności nawierzchni. Efekt? Automatycznie jadą bezpieczniej, nawet jeśli nie analizują tego świadomie.

Testy, które mówią same za siebie

Pierwsze eksperymenty przeprowadzono w Austrii już w 2016 roku. Testowano różne formy oznaczeń – od zygzaków po paski. Najlepiej sprawdziły się elipsy, bo nie przypominały żadnych innych znaków drogowych i nie wprowadzały kierowców w błąd.

Efekty okazały się zaskakująco dobre. Na ośmiu analizowanych zakrętach liczba ofiar wypadków spadła aż o 42 procent.

Podobne obserwacje przyniosły testy w Niemczech, m.in. na trasie L218 w powiecie Düren. Dzięki kamerom termowizyjnym zauważono, że motocykliści zaczęli wolniej pokonywać zakręty i aż dwukrotnie częściej wybierali bezpieczny tor jazdy. W ślad za tym spadła liczba wypadków.

Tanie i skuteczne rozwiązanie

Jednym z największych atutów tego pomysłu jest jego koszt. Wprowadzenie oznaczeń na jednym odcinku drogi to wydatek rzędu około 1000 euro. W porównaniu z innymi inwestycjami drogowymi to naprawdę niewiele.

Nic dziwnego, że rozwiązanie zaczęło rozprzestrzeniać się dalej. Testy prowadzone są już także w Luksemburgu i Szwajcarii. Eksperci podkreślają, że to przykład tzw. "miękkiej infrastruktury" – czyli zmian, które nie wymagają przebudowy dróg, a mimo to realnie poprawiają bezpieczeństwo.

Czy takie oznaczenia pojawią się w Polsce?

Na razie w większości krajów to wciąż projekty pilotażowe. Wdrożenie ich na szeroką skalę wymaga czasu, analiz i dostosowania przepisów.

Jednak pierwsze wyniki są na tyle obiecujące, że coraz częściej mówi się o możliwym wprowadzeniu tego rozwiązania w całej Unii Europejskiej. Jeśli tak się stanie, białe kółka na zakrętach mogą stać się tak samo oczywiste jak linie ciągłe czy znaki ostrzegawcze.

Mała zmiana, duży efekt

Historia tego rozwiązania pokazuje coś jeszcze – że poprawa bezpieczeństwa na drogach nie zawsze wymaga wielkich inwestycji. Czasem wystarczy prosty pomysł, dobrze przetestowany i oparty na realnych zachowaniach kierowców.