Piebiak udzielił informacji w sprawie uzasadnienia zmian na stanowiskach prezesów sądów, dokonanych przez Ministra Sprawiedliwości od wejścia w życie w sierpniu br. noweli Prawa o ustroju sądów powszechnych. Wniosek o informację złożył klub Nowoczesnej.
Kamila Gasiuk-Pihowicz (N) przekonywała, że odwołania prezesów to "czystka kadrowa"; minister odwołuje ich faksem, bez podania powodów merytorycznych. Wspomniała o "ręcznym sterowaniu" sądami na zasadzie "kija i marchewki".
Dodała, że nowi prezesi są często powiązani personalnie lub rodzinnie z obecnym układem rządzącym. Podała przykład nowej prezes sądu w Sosnowcu - żony prokuratora krajowego Bogdana Święczkowskiego. Posłanka pytała też, czy odwołanie prezes SO w Krakowie ma związek z tym, że sąd ten bada sprawę śmierci ojca ministra Zbigniewa Ziobry.
Piebiak poinformował, że zgodnie z nowelą, MS dokonuje przeglądu kadrowego w sądach, bada efektywność ich pracy oraz statystyki, które w niektórych sądach są niezadowalające. - wyjaśnił. Przywoływał przykłady sądów, w których sprawy czekają na rozpoznanie nawet 2,5 roku. - mówił wiceminister.
Podkreślił, że odwołano 8-9 proc. ogółu prezesów i wiceprezesów. Przypomniał, że nowela dała resortowi na to pół roku, minęła już zatem ponad połowa tego okresu. - oświadczył. Zaznaczył, że prezes sądu nie ma wpływu na orzecznictwo.
Mówiąc o SO Kraków, Piebiak powtórzył wcześniejsze informacje resortu, że prezes odwołano nie tylko za niską efektywność, ale i za brak właściwego nadzoru nad dyrektorem sądu (aresztowanym już za korupcję - PAP). Podkreślił, że chodzi o okres sprzed kwietnia br., gdy prezesi sądów byli jeszcze przełożonymi dyrektorów (od kwietnia jest nim szef MS).
- mówił Piebiak, odpowiadając Gasiuk-Pihowicz. Podkreślał, że oryginały przychodzą następnego dnia kurierem. - dodał.
W debacie posłowie opozycji zarzucali resortowi, że ingeruje w niezależne sądownictwo, naruszając zasadę trójpodziału władz. Podkreślano, że minister to zarazem prokurator generalny, a więc i strona postępowania, i polityk - który ma wypływ na orzecznictwo poprzez powołania prezesów sądów. Mówiono, że nielojalnością jest obarczanie prezesów wynikami w sytuacji, gdy "minister od dwóch lat blokuje etaty sędziowskie".
Bronicie "nadzwyczajnej kasty" - replikowali posłowie PiS, podkreślając, że Polacy oczekują, że rząd rozliczy afery, a w sądach "nie będzie tak, jak było". Dziękowali ministrowi za zmiany w sądach. - ironizował Waldemar Buda (PiS).
- mówił na koniec debaty posłom opozycji inny wiceszef MS Michał Wójcik. Protestował przeciw nazywaniu przez nich Piebiaka "katem wymiaru sprawiedliwości" oraz przeciw mówieniu o "rzezi prezesów".
Odpowiadając na pytania o powiązania prokuratury z sądami, Wójcik spytał: - zwrócił się do Gasiuk-Pihowicz.
– apelował wiceminister.
- podkreślał Wójcik, nawiązując do sprawy sędziego Ryszarda Milewskiego. - dodał. Według Wójcika, prezes z Sosnowca to "znakomita sędzia". – zaznaczył ponadto.
12 sierpnia w życie weszła nowelizacja Prawa o ustroju sądów powszechnych, która m.in. zwiększyła uprawnienia ministra sprawiedliwości przy powoływaniu i odwoływaniu prezesów sądów. Jej przepis przejściowy stanowi, że prezesi sądów mogą zostać odwołani przez pół roku od wejścia noweli w życie - bez zachowania jej wymogów, czyli m.in. bez uzasadnienia. Stowarzyszenie "Iustitia" apelowało do sędziów, by "nie przyjmowali stanowisk po wyrzuconych w tym trybie prezesach".
