Żarłacze nie są samotnikami – naukowcy odkrywają ich życie towarzyskie

Rekiny, które wybierają swoich partnerów

Badanie przeprowadzone w rezerwacie morskim Shark Reef na Fidżi wykazało, że żarłacze tępogłowe nie spotykają się przypadkowo. Wręcz przeciwnie, wykazują tzw. aktywne preferencje społeczne, czyli wybierają, z którymi osobnikami spędzają czas.

Projekt badawczy został zrealizowany przez międzynarodowy zespół naukowców z University of Exeter, Lancaster University, Fiji Shark Lab oraz organizacji Beqa Adventure Divers. Na czele zespołu stała Natasha D. Marosi – badaczka z Exeter i założycielka Fiji Shark Lab.

To odkrycie podważa powszechne przekonanie o samotniczym trybie życia rekinów. Naukowcy zaobserwowali, że zwierzęta nie tylko przebywają blisko siebie, ale także angażują się w bardziej złożone interakcje, takie jak wspólne pływanie czy zachowania typu „prowadzenie–podążanie”.

Sześć lat obserwacji

Badania trwały sześć lat i objęły 184 osobniki w różnych fazach życia: młodociane, dorosłe oraz starsze dorosłe (po okresie rozrodczym). Dzięki długoterminowej obserwacji możliwe było prześledzenie, jak zmieniają się relacje społeczne wraz z wiekiem i doświadczeniem.

Najbardziej towarzyskie okazały się osobniki dorosłe, to one tworzą „rdzeń” sieci społecznej. Z kolei młodsze i starsze żarłacze są zazwyczaj mniej aktywne społecznie.

Podobieństwo ma znaczenie

Jednym z ciekawszych wniosków jest to, że żarłacze tępogłowe najczęściej wchodzą w interakcje z osobnikami o podobnych rozmiarach. Może to mieć znaczenie dla bezpieczeństwa – szczególnie w przypadku mniejszych osobników, które unikają potencjalnie niebezpiecznych konfrontacji.

Badacze zauważyli również różnice między płciami. Choć zarówno samce, jak i samice preferują towarzystwo samic, to właśnie samce mają przeciętnie więcej powiązań społecznych. Jednym z możliwych wyjaśnień jest fakt, że samce są mniejsze, a większa liczba relacji może chronić je przed agresją większych osobników.

Po co rekinom życie społeczne?

Naukowcy podkreślają, że życie w grupie może przynosić żarłaczom konkretne korzyści. Wśród nich wymienia się m.in. łatwiejsze zdobywanie pożywienia, znajdowanie partnerów do rozrodu czy unikanie konfliktów.

Nie można też wykluczyć roli uczenia się społecznego – młodsze osobniki mogą obserwować starsze i dzięki temu szybciej zdobywać potrzebne umiejętności.

Starsze osobniki wolą samotność

Z wiekiem aktywność społeczna żarłaczy tępogłowych maleje. Starsze osobniki, które mają już duże doświadczenie w polowaniu i rozmnażaniu, nie potrzebują tak intensywnych kontaktów z innymi.

Z kolei młodociane żarłacze rzadko pojawiają się w badanym rezerwacie. Zazwyczaj przebywają bliżej wybrzeży lub w ujściach rzek, gdzie łatwiej unikają drapieżników – w tym dorosłych osobników własnego gatunku.

Znaczenie dla ochrony gatunków

Autorzy badania podkreślają, że lepsze zrozumienie życia społecznego żarłaczy tępogłowych może mieć istotne znaczenie dla ich ochrony. Wiedza o tym, jak funkcjonują ich relacje i struktury społeczne, może pomóc w tworzeniu skuteczniejszych strategii zarządzania populacjami. To szczególnie ważne w czasach, gdy wiele gatunków rekinów jest zagrożonych wyginięciem.

Nowe spojrzenie na drapieżniki oceanów

Odkrycie, że żarłacze tępogłowe tworzą relacje przypominające „przyjaźnie”, zmienia nasze postrzeganie tych zwierząt. Zamiast bezwzględnych samotników widzimy organizmy o złożonym życiu społecznym, które podobnie jak wiele innych zwierząt – budują relacje, uczą się od siebie i podejmują wybory. To kolejny dowód na to, że oceany wciąż skrywają wiele tajemnic – a my dopiero zaczynamy je odkrywać.

Źródło: University of Exeter