Rzecznik Praw Obywatelskich poinformował na swoich stronach, że 23 września wystąpił do Prokuratury Krajowej o wskazanie powodów, dla których podjęto decyzję o ekshumacji wszystkich ofiar katastrofy smoleńskiej. Rzecznik interweniował na wniosek Małgorzaty Rybickiej, wdowy po pośle PO Arkadiuszu Rybickim, która nie zgadza się na ekshumację męża. Rzecznik zwrócił się także o poinformowanie, czy osobom wykonującym prawa pokrzywdzonych doręczone zostały odpisy postanowienia o zarządzeniu ekshumacji oraz czy którakolwiek z nich odwołała się od tego postanowienia.
W odpowiedzi z 6 października - którą RPO w poniedziałek przekazał PAP - prokuratura oświadczyła, że ekshumacje są konieczne, by rzetelnie i profesjonalnie przeprowadzić sekcje. Według prokuratury dotychczasowa analiza rosyjskiej dokumentacji medycznej - nadesłanej w ramach międzynarodowej pomocy prawnej - wskazuje, że "sekcje zwłok zostały wykonane bez zachowania najwyższych standardów".
- głosi pismo sygnowane przez zastępcę prokuratora generalnego Marka Pasionka.
Prokuratura informuje w nim także, że "aktualnie kompletowany jest międzynarodowy zespół biegłych z zakresu medycyny sądowej, którego skład zagwarantuje zachowanie najwyższych standardów prowadzonych czynności" oraz że prokuratorzy osobiście będą wyjaśniać pokrzywdzonym motywy decyzji o ekshumowaniu ciał ich bliskich.
RPO przypomniał swoją interwencję ws. ekshumacji po tym, jak list otwarty w tej sprawie skierowała do prokuratora generalnego Zbigniewa Ziobry Małgorzata Rybicka. Wnosi w nim o cofnięcie decyzji o ekshumacji ciała jej męża.
4 kwietnia tego roku po sześciu latach śledztwo ws. katastrofy smoleńskiej przejęła od zlikwidowanej prokuratury wojskowej Prokuratura Krajowa. W czerwcu ogłosiła konieczność zbadania wszystkich niespopielonych ciał ofiar katastrofy. Wskazała wówczas, że badania sekcyjne będą miały znaczenie dla określenia przyczyny śmierci ofiar, a także przyczyn katastrofy.
Prezes PiS Jarosław Kaczyński poinformował w sobotę w wywiadzie dla "Onetu", że jedną z pierwszych, jeśli nie pierwszą, będzie ekshumacja ciała prezydenta Lecha Kaczyńskiego.
Prawo stanowi, że ekshumacja może odbywać się w okresie od połowy października do połowy kwietnia.
Jak wskazywał wcześniej nadzorujący zespół prowadzących śledztwa związane z katastrofą smoleńską prok. Pasionek, przepisy pozwalają na ekshumację zwłok bez zgody najbliższych.
Między czerwcem 2011 r. a listopadem 2012 r. prokuratura wojskowa przeprowadziła dziewięć ekshumacji ofiar katastrofy. W ich wyniku wykazano złożenie ciał sześciu ofiar w niewłaściwych grobach.
10 kwietnia 2010 r. w katastrofie samolotu Tu-154M pod Smoleńskiem zginęli wszyscy pasażerowie i członkowie załogi - 96 osób, w tym prezydent Lech Kaczyński i jego małżonka. Polska delegacja udawała się na uroczystości z okazji 70. rocznicy zbrodni katyńskiej.
