Komisja Europejska zapowiadała, że podpisanie umowy pożyczkowej SAFE nastąpi w połowie marca. Teraz jednak nie jest pewny nawet termin kwietniowy ze względu na przeciągające się procedury. W Brukseli zaczęto mówić o dacie majowej, a dla niektórych krajów nawet czerwcowej na podpisanie umów pożyczkowych - informuje RMF.
Polska chce przyspieszenia SAFE
Tymczasem Polska chce przyspieszenia SAFE tak, aby umowę pożyczkową można było podpisać do końca tego miesiąca. 30 maja 2026 r. upływa termin na kontrakty indywidualne tzw. single procurement. Bardzo duża część polskich zakupów w ramach SAFE przedstawiona Brukseli w tzw. planie krajowym to tzw. single procurement, czyli samodzielne zakupy Ministerstwa Obrony Narodowej w polskim przemyśle.
Po 30 maja terminie stracimy prawo do wydawania unijnych pieniędzy z programu SAFE wyłącznie na kontrakty z polskimi fabrykami i Polska będzie musiała szukać partnerów w innych krajach UE do każdego zamówienia. To skomplikuje zamówienia i może utrudnić modernizację armii. To nam eliminuje większość SAFE - powiedział RMF nieoficjalnie polski dyplomata.
Jednak według stacji, w Komisji Europejskiej panuje niechęć do zmiany przepisów. Tekst rozporządzenia SAFE został przyjęty w drodze kryzysowej procedury - bez udziału Parlamentu Europejskiego - ponieważ chodziło o czas, co wywołało i tak sporo kontrowersji.
15-proc. zaliczka to 20 mld złotych
Polsce zależy na natychmiastowym podpisaniu umowy pożyczkowej z Brukselą i możliwość kontynuacji indywidualnych zamówień w krajowej zbrojeniówce. Dlatego premier Donald Tusk może chcieć osobiście rozmawiać o polskim SAFE z szefową KE Ursulą von der Leyen na marginesie rozpoczynającego się dzisiaj nieformalnego szczytu UE na Cyprze.
Pierwsze środki z mechanizmu SAFE to 15-proc. zaliczki, co w przypadku Polski wynosi około 20 mld złotych. Pieniądze wpłyną niezwłocznie po podpisaniu umowy pożyczkowej z Komisją Europejską. Jeśli będzie opóźnienie ze strony Brukseli, Polska może zawnioskować o przesunięcie terminu 29 maja na tzw. zamówienia single procurement.