Przysłowie na dziś: „Pankracy, Serwacy, Bonifacy - źli na ogród chłopacy”
Na 14 maja najlepiej pasuje przysłowie:
„Pankracy, Serwacy, Bonifacy - źli na ogród chłopacy”.
To powiedzenie odnosi się do trzech dni znanych jako zimni ogrodnicy. Przypadają one kolejno: 12 maja - Pankracy, 13 maja - Serwacy, 14 maja - Bonifacy. Dzień później, 15 maja, przychodzi jeszcze zimna Zośka, czyli święta Zofia.
Co oznacza to przysłowie?
Przysłowie ostrzega przed majowym ochłodzeniem. Słowa „źli na ogród chłopacy” oznaczają, że Pankracy, Serwacy i Bonifacy mogą „zaszkodzić” roślinom, jeśli w tych dniach pojawi się zimno.
W dosłownym sensie chodzi o przymrozki, chłodne noce, deszcz i wiatr. Taka pogoda może uszkodzić młode sadzonki, kwiaty, liście i zawiązki owoców.
W szerszym znaczeniu przysłowie przypomina, że majowe ciepło nie zawsze jest stabilne. Nawet jeśli przez kilka dni pogoda wygląda wiosennie, w połowie maja warto zachować ostrożność.
Dlaczego 14 maja jest ważny dla ogrodników?
14 maja to dzień świętego Bonifacego, ostatniego z trzech zimnych ogrodników. W polskiej tradycji ludowej dni od 12 do 15 maja uznawano za czas, w którym mogą wystąpić ostatnie wiosenne przymrozki.
Dlatego dawniej ogrodnicy i rolnicy uważnie obserwowali pogodę właśnie w tym okresie. Z wysadzaniem delikatnych roślin do gruntu często czekano do czasu, aż miną Pankracy, Serwacy, Bonifacy i zimna Zośka.
Czy zimni ogrodnicy sprawdzają się w tym roku?
W 2026 roku temat zimnych ogrodników znów pojawia się w prognozach pogody. Lokalne serwisy pogodowe informują, że w części regionów w okolicach 13 i 14 maja możliwe są przymrozki, a ogólnopolskie prognozy wskazują na okres opadów, burz i zmiennej aury.
Warto jednak pamiętać, że przysłowie nie jest prognozą pogody. To raczej ślad wieloletnich obserwacji. Przed pracami w ogrodzie najlepiej sprawdzić aktualną prognozę dla swojej miejscowości.
Co to oznacza dla działkowców i ogrodników?
Dzisiejsze przysłowie można potraktować bardzo praktycznie. 14 maja nadal warto uważać na rośliny wrażliwe na chłód, zwłaszcza:
- pomidory,
- ogórki,
- paprykę,
- cukinię,
- dynię,
- bazylię,
- pelargonie i inne kwiaty balkonowe.
Jeśli prognozy zapowiadają niskie temperatury nocą, rośliny warto przykryć agrowłókniną, przenieść doniczki w osłonięte miejsce albo poczekać z sadzeniem jeszcze kilka dni.
Inne przysłowia o zimnych ogrodnikach
Na 14 maja można wykorzystać także inne powiedzenia:
- „Pankracy, Serwacy i Bonifacy chłodem się znaczą i zwykle płaczą”.
- „Pankracy, Serwacy i Bonifacy dla drzew wielcy niedobracy”.
- „Pankracy, Serwacy, Bonifacy: źli na ogród chłopacy”.
- „Pankracy, Serwacy i Bonifacy gdy z przymrozkiem stają, lato zimne dają”.
Wszystkie odnoszą się do tego samego zjawiska: majowego ochłodzenia, którego najbardziej obawiają się ogrodnicy, sadownicy i rolnicy.
Puenta na dziś
Przysłowie „Pankracy, Serwacy, Bonifacy - źli na ogród chłopacy” przypomina, że połowa maja to czas pogodowej ostrożności. Wiosna jest już w pełni, ale chłodne noce wciąż mogą zaskoczyć.
Dla ogrodników rada jest prosta: cieszyć się majem, ale z sadzeniem najdelikatniejszych roślin poczekać przynajmniej do zimnej Zośki.
