Wiadomości - Świat

Cztery lata temu Ukraina została państwem kandydatem do UE. Teraz Unia Europejska otworzyła pierwszy tzw. klaster negocjacyjny z Ukrainą. To samo dotyczy Mołdawii.

Zapowiadane od dawna porozumienie Iranu i USA staje się faktem. Wstępną wersje dokumentu podpisali prezydent USA Donald Trump, wiceprezydent J.D. Vance oraz przewodniczący irańskiego parlamentu Mohammad Ghalibaf.

Zaskakujący ruch Unii Europejskiej ws. Rosji. Szefowa unijnej dyplomacji Kaja Kallas oznajmiła w poniedziałek, że objęcie zakazem wjazdu do UE osób, które brały udział w rosyjskiej wojnie przeciwko Ukrainie, jest jak najbardziej wykonalne. Szef MSZ Estonii Margus Tsahkna powiadomił, że chodzi o 600 tys. osób.

Rosyjskie władze zezwoliły niektórym rafineriom na produkcję benzyny i oleju napędowego o niższych parametrach środowiskowych na rynek krajowy ze względu na niedobory paliwa - poinformowała w poniedziałek agencja Reutera, powołując się na rosyjskie media.

Ogłoszone w niedzielę porozumienie między USA a Iranem to kapitulacja Waszyngtonu na Bliskim Wschodzie i porażka prezydenta USA Donalda Trumpa, który "przegrał przez nokaut" – skomentował w poniedziałek kataloński dziennik "La Vanguardia". Gorzkich słów Amerykanom nie szczędzi także niemiecka prasa.

Francja jest w szoku po nowym ataku Rosji. "Dla nas Francuzów zbombardowanie przez Rosję Ławry Peczerskiej w Kijowie jest równoznaczne ze zbombardowaniem katedry Notre-Dame czy bazyliki w Saint-Denis; to nie do przyjęcia" – powiedział w poniedziałek w Luksemburgu szef francuskiego MSZ Jean-Noel Barrot.

Wicepremier, minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski powiedział w poniedziałek, że przystąpienie Ukrainy do UE będzie wymagało spełnienia wszystkich kryteriów członkostwa. "Ukraina przystąpi do Unii, gdy obie strony będą na to gotowe" – podkreślił. Odniósł się także do potencjalnego 21. pakietu sankcji wobec Rosji, dając do zrozumienia, że Władimir Putin się przeliczył.

Jeden z najważniejszych dowódców niemieckiej armii, Christian Freuding powiedział w rozmowie z "Politico", że sojusznicy NATO są zgodni, iż Rosja będzie w stanie zaatakować państwo członkowskie już w 2029 roku.

Informacji w sprawie tego wyroku wyczekiwał cały świat. Sąd w Oslo skazał w poniedziałek Mariusa Borga Hoeiby’ego, syna żony następcy tronu Norwegii, księżnej Mette-Marit, na cztery lata więzienia. Mężczyzna został uznany za winnego m.in. znęcania się nad byłą partnerką oraz zgwałcenia dwóch innych kobiet.

Przywódca Rosji Władimir Putin swoim atakiem na Ławrę Peczerską w Kijowie wpisał się na listę największych barbarzyńców w historii – oświadczył w poniedziałek szef MSZ Ukrainy Andrij Sybiha. W nocy z niedzieli na poniedziałek rosyjskie wojska intensywnie atakowały Kijów z powietrza przez ponad cztery godziny.

Wstępne porozumienie USA z Iranem zostało wreszcie zawarte. Jednak były demokratyczny prezydent USA Barack Obama oświadczył w niedzielę w wywiadzie dla telewizji ABC News że wątpi, by umowa z Iranem, wynegocjowana obecnie według słów Donalda Trumpa, była znacznie lepsza niż porozumienie nuklearne z 2015 roku.

Amerykański piosenkarz Oliver Tree jest wśród ofiar śmiertelnych katastrofy lotniczej, do której doszło w niedzielę nad Rio de Janeiro – poinformował portal CNN Brasil. Artysta przebywał w Brazylii w ramach trasy koncertowej "World's First World Tour". We wrześniu performer miał wystąpić w Warszawie.

Prezydent USA Donald Trump oraz premier Pakistanu Shebhaz Sharif ogłosili w niedzielę, że USA i Iran zawarły wstępne porozumienie pokojowe. Trump powiadomił, że zezwolił na "natychmiastowe" otwarcie cieśniny Ormuz i zakończenie blokady irańskich portów.

Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski najprawdopodobniej weźmie udział w Konferencji na rzecz Odbudowy Ukrainy (Ukraine Recovery Conference 2026), która odbędzie się 25–26 czerwca w Gdańsku. Informację potwierdził ukraiński deputowany Mykyta Poturajew. Wizyta planowana jest w atmosferze napięć historycznych między Polską a Ukrainą, dotyczących działalności UPA oraz niedawnych decyzji kadrowych ukraińskiego prezydenta.

W sobotę, 13 czerwca, w okręgu wileńskim na Litwie ogłoszono żółty alert zagrożenia powietrznego. Powodem było wykrycie przez radary niezidentyfikowanego obiektu, który zmierzał z kierunku Białorusi. Do akcji natychmiast wkroczyły myśliwce NATO pełniące misję Air Policing. Po przeprowadzeniu procedur rozpoznawczych okazało się, że zagrożenie nie jest militarne – obiekt zidentyfikowano jako balon meteorologiczny.

Stany Zjednoczone naciskają na Polskę, Litwę i Ukrainę, by odblokowały tranzyt białoruskich nawozów potasowych, objętych unijnymi sankcjami. Choć sprawa wywołuje emocje, eksperci uspokajają: Waszyngton nie wykorzysta obecności swoich wojsk w Polsce jako karty przetargowej w tym sporze.

Siły Stanów Zjednoczonych oraz Wenezueli przeprowadziły wspólną operację, w wyniku której zginął Hector Rusthenford Guerrero Flores, znany jako "Nino Guerrero" – przywódca międzynarodowego gangu Tren de Aragua. Prezydent Donald Trump potwierdził skuteczność ataku, podkreślając ścisłą koordynację działań z władzami w Caracas. To przełom w walce z jedną z najgroźniejszych organizacji przestępczych w Ameryce Łacińskiej, oskarżaną m.in. o terroryzm i handel ludźmi.

Administracja USA ogłosiła, że uzgodniono tekst wstępnego porozumienia z Iranem. Wysoki rangą przedstawiciel administracji USA powiedział, że Iran będzie otrzymywać gospodarcze korzyści w miarę wdrażania zapisów porozumień, w tym dotyczących demontażu programu nuklearnego i wywiezienia wzbogaconego uranu.

Facebook ma poważne problemy. Od około godziny 15:00 użytkownicy z wielu krajów zgłaszają awarię popularnego serwisu społecznościowego. Liczba zgłoszeń w serwisie Downdetector zaczęła gwałtownie rosnąć, co wskazywało na problem o globalnym zasięgu. Facebook wrócił po ok. 2 godzinach.

USA i Iran są coraz bliżej zawarcia porozumienia. Jak podała agencja Bloomberg, memorandum może zostać podpisane w przyszłym tygodniu przy okazji szczytu G7 we francuskim Évian. Jednym z rozważanych miejsc ceremonii jest pobliska Genewa.